Archeologie przyszłości

Z encyklopediafantastyki.pl
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Archeologie przyszłości. Pragnienie zwane utopią i inne fantazje naukowe

Fredric Jameson
Archaeologies of the Future. The Desire Called Utopia and Other Science Fiction

Archeologie przyszlosci.jpg
Język oryginału angielski
Forma Książka krytycznoliteracka
Pierwsze wydanie 2005
I wydanie polskie 2011
Wydawca Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego
Przekład Maciej Płaza,Małgorzata Frankiewicz,Andrzej Miszk
Autor okładki Anna Sadowska
Seria wydawnicza EIDOS
ISBN 978-83-233-3161-2

Czy w erze globalizacji, wyznaczanej z jednej strony przez oszałamiający rozwój technologii Zachodu, a z drugiej przez dezintegrację społeczną Trzeciego Świata, pojęcie utopii ma jeszcze jakiś sens? W Archeologiach przyszłości, swoim najobszerniejszym dziele od czasu Postmodernizmu. Logiki kulturowej późnego kapitalizmu, Jameson bada, jak rozwijała się forma utopii od czasów Morusa, zastanawia się też nad funkcją myślenia utopijnego w erze postkomunistycznej. Analizuje związki łączące utopię z fantastyką naukową, zgłębiając sposoby przedstawiania inności, obcych form życia i obcych światów w twórczości takich pisarzy jak Philip K. Dick, Ursula Le Guin, William Gibson, Brian Aldiss, Kim Stanley Robinson oraz wielu, wielu innych. W podsumowaniu swoich esejów Jameson omawia sprzeczne stanowiska w sporze o utopię i podkreśla, że ma ona dziś niebagatelną wartość polityczną. Książka amerykańskiego uczonego Fredrica Jamesona stanowi ukoronowanie jego wieloletnich zainteresowań problematyką szeroko rozumianej utopii oraz jej funkcjonowania w systemie literackim i kulturowym, szczególnie w czasach współczesnych. (…) Książka ma charakter interdyscyplinarny i wysoce erudycyjny. Tak też traktowane jest zjawisko utopii oglądane w kategoriach literackich, socjologicznych, politycznych i psychologicznych. Z recenzji prof. dr hab. Artura Blaim Jameson zakłada, że w obliczu upadku ideologii marksistowsko-komunistycznych, w sytuacji „apolitycznego nastroju”, który dominuje w świecie zachodnim, to właśnie utopia, onegdaj odgrywająca tak ważną rolę w kulturze, pozostaje jedyną istotną przeciwwagę dla skomercjalizowanego postmodernizmu. Rzecz jedynie w tym, że nie znajdziemy jej dzisiaj w pismach filozoficznych, ale w literaturze fantasy i science-fiction. Utopia jest potrzebna, jako że wskazuje alternatywy dla rzekomo jedynego możliwego porządku urządzenia spraw społecznych i politycznych, jakie proponuje elastyczny kapitalizm ponowoczesności. Udowodnieniu, ze tak właśnie sprawy się mają służą obszerne wywody opracowania Jamesona.

Z recenzji prof. dr hab Wojciecha Burszty

Spis treści:

Część I. Pragnienie zwane utopią Wprowadzenie: utopia dzisiaj. 1. Utopijna różnorodność 2. Utopijna enklawa 3. Morus: okno gatunkowe 4. Utopijna nauka kontra utopijna ideologia 5. Wielka schizma 6. Jak spełnić życzenie 7. Bariera czasowa 8. Teza o niepoznawalności 9. Ciało obcego 10. Utopia i jej antynomie 11. Synteza, ironia, neutralizacja i moment prawdy 12. Podróż w głąb lęku 13. Przyszłość jako zakłócenie

Część II: Tak daleko jak sięga myśl 1. Fourier albo ontologia i utopia 2. Nieciągłość gatunkowa w science fiction: Non stop Briana Aldissa 3. Redukcja świata u Le Guin 4. Postęp a utopia albo czy możemy sobie wyobrazić przyszłość? 5. Science fiction jako gatunek przestrzenny” The Exile Waiting Vondy McIntyre 6. Przestrzeń science fiction: narracja u Van Vogta 7. Długowieczność jako walka klasowa 8. Pamięci Philipa K. Dicka 9. Po Armageddonie: systemy postaci w Doktorze Bluthgeldzie 10. Historia i zbawienie u Philipa K. Dicka 11. Zglobalizowany lęk i wstręt 12. „Jeżeli zdołam znaleźć jedno dobre miasto, oszczędzę człowieka”: realizm i utopia w Trylogii marsjańskiej Kima Stanleya Robinsona

Podziękowania Indeks

Osobiste
Przestrzenie nazw
Warianty
Działania
Nawigacja
Narzędzia
Pomoc
Szablony