Brigit

Z encyklopediafantastyki.pl
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
LEKSYKON FANTASTYKI
fiction

BRIGIT — w mitologii celtyckiej bogini mądrości i urodzaju, patronka wieszczów, poetów i wróżbiarstwa, znana także jako Brigid, Bride, Brygida, Brigantia, Brigindo.

Nazwa

Na terenie Brytanii nazywano ją Brigantia. Imię Brigindy nosiła wśród Celtów kontynentalnych, na terenie ówczesnej Galii. Brigit oznacza Wyniesioną. Było także używane w znaczeniu Bogini. Jej imię zachowały nazwy rzek, płynących na terenach Irlandii, Walii oraz Brytanii takich jak Braint czy Brent a także nazwa dawnego plemienia Brigantów.

Rodowód

Ojcem Brigit był bóg Dagda. Sama bogini została żoną Bresa z plemienia Fomorian i doczekała się z nim syna Ruadána. Wraz ze swoimi siostrami, noszącymi to samo imię, występowała w triadzie.

Charakterystyka

Brigit miała zdolności uzdrowicielskie. I tak była opiekunką licznych źródeł leczniczych. Jako bogini urodzaju była patronką rolników i opiekunką zwierząt. Dała także początek pierwszemu żaobnemu lamentowi na świecie, kiedy po stracie syna, Ruadána zapłakała. Brigit była także patronką Leinsteru i plemienia Brigantów.

Kult

Brigit poświęcone było święto Imbolc, przypadające na pierwszego lutego. W jej sanktuariach palił się święty ogień. Jedno z takich miejsc znajdowało się w Kildare. Znajdował się tam święty dąb pod którym płonął święty ogień.

Brigit a św. Brygida

Wiele cech celtyckiej bogini przejęła św. Brygida. Poświęcony jej dzień przypada na dawne święto Imbolc, klasztor w Kildare to dawne miejsce kultu Brigit a sama św. Brygida, według legendy, nim została chrześcijańską świętą, miała być pierwotnie kapłanką celtyckiej bogini. Do czase reformacji w klasztorze w Kildare płonął ogień, doglądany przez zakonnice — pozostałość dawnego pogańskiego kultu Brigit.

Literatura

  • Kałużna-Ross J., Mitologie świata. Celtowie, Kraków 2007.
  • Gierek B., Celtowie, Kraków 1998.
  • Gąssowski J., Mitologia Celtów, Warszawa 1987.
  • Ellis, Peter Berresford, Druidzi, Warszawa 1998.
  • Ó hÓgáin D., The Lore of Ireland. An Encyclopaedia of Myth, Legend and Romance, United Kingdom 2006.
  • Botheroyd S.; Botheroyd P., Słownik mitologii celtyckiej, Katowice 1998.
  • Monaghan P., Encyclopedia of Celtic Mythology and Folklore.
  • Matthews C.; Matthews J., Mitologia Wysp Brytyjskich, Poznań 1997.
  • Kempiński A. M., Słownik mitologii ludów indoeuropejskich, Poznań 1993.

(aut. Izabela Ozga)

Osobiste
Przestrzenie nazw
Warianty
Działania
Nawigacja
Narzędzia
Pomoc
Szablony