Ginewra

Z encyklopediafantastyki.pl
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
LEKSYKON FANTASTYKI
fiction
H.J. Ford, Artur i Ginewra, The Book of Romance 1902
GINEWRA – postać z legend arturiańskich, znana także jako Gwenhwyfar i Guinevere, córka króla Leodegrance’a, pana Cameliardu, królowa Bretanii i żona króla Artura.

Imię

Pierwotnie imię Ginewry było walijskie i brzmiało Gwenhwyfar. Pochodziło od gwen, oznaczającego biel oraz hwyvvar, wskazującego na ducha, a więc dosłownie Gwenhwyfar, to biały duch. Imię Ginewry zostało zlatynizowane za pośrednictwem literatury.

Rodowód

Postać królowej Ginewry wiąże się z kultem troistej bogini, bogini Matki i Zwierzchniczki. Jako jej ziemskie wcielenie byłaby Ginewra panią irlandzkiej ziemi, jej opiekunką i zwierzchniczką. Miałaby również prawo do wyboru małżonka. Rządziłby on wyłącznie z jej woli i w jej imieniu. Wskazuje się również na związek Ginewry z boginią Finnabair.

Ginewra i król Artur

Ginewra miała poznać króla w czasie jednej z jego wypraw. Już jako królową, prawowitą małżonkę króla Artura, Ginewrę uprowadził do swojej siedziby król Melwas, władca miejsca zwanego Letnią Krainą, tożsamego z celtyckimi zaświatami. Na pomoc wyruszył jej Artur wraz ze swoimi Rycerzami Okrągłego Stołu. Udało mi się odbić królową a w pertraktacjach między Melwasem a królem brał udział święty Gildas.

Ginewra i Lancelot

W wersji Geoffreya z Monmouth, później kontynuowanej w cyklu wulgaty, oswobodzicielem królowej staje się Lancelot a Melwas występuje tutaj pod imieniem Meleagraunce’a. Lancelot miał spędzić noc u boku Ginewry i splamić krwią, z odniesionych podczas podróży do krainy Melwasa ran, prześcieradło. W wyniku tego incydentu, nocujący w tej samej komnacie inny rycerz, Kay, został oskarżony przez władcę o uwiedzenie Ginewry i musiał walczyć z Lancelotem, zanim ten ostatni odwiózł uprowadzoną królową do Camelotu.

Pojawienie się Lancelota w legendach arturiańskich, oznacza więc początek wątku miłości królowej do tego rycerza. Ich związek miał trwać wiele lat. Z początku łączyła ich więź czysto duchowa, która dopiero w tekstach wulgaty a później u Thomasa Malory'ego, przerodziła się w zdradę. Na początku Lancelot próbował zachować wierność swojemu królowi i pewnego razu między siebie a śpiącą Ginewrę położył miecz na znak tego, że nic między nimi nie zaszło. Jednak z czasem uczucie zwyciężyło. Ich miłość położyła kres idei Okrągłego Stołu. Był to też czas, kiedy rycerze, wstrząśnięci tym, co się stało, udali się na poszukiwania świętego Graala. Thomas Malory twierdzi, że niewierność królowej została ujawniona na skutek spisku Mordreda i Morgany. Przyłapani na gorącym uczynku kochankowie musieli zostać osądzeni. Tego domagało się prawo. I tak Ginewra została skazana przez samego króla Artura na stos. Z pomocą przyszedł jej Lancelot, ratując w ostatniej chwili z płomieni. Kochankowie uciekli we dwójkę. W wersji Geoffreya z Monmouth Ginewra zostaje porwana przez Mordreda, który chce w ten sposób umocnić swoją pozycję w przejętym podczas nieobecności króla Artura królestwie. I tutaj na pomoc przychodzi królowej Lancelot. I tym razem uciekają. Pojawiają się tutaj sugestia o rzekomym trójkącie miłosnym. W wersji, gdzie zdrada królowej jest podkreślona, godzi się ona ostatecznie z królem Arturem jeszcze przed jego śmiercią w bitwie pod Camlan. Po jego odejściu zamyka się w klasztorze, gdzie na modlitwach i służbie biednym spędza resztę swojego życia, żałując zdrady król Artura i przysięgając, że nigdy więcej nie ujrzy Lancelota. Ów jednak pojawia się przy umierającej. Według jednej z tradycji królowa Ginewra została pochowana obok króla Artura.

Literatura

  1. Mitologie świata. Celtowie, pod red. J. Kałużna-Ross, Warszawa 2007.
  2. J. Matthews i C. Matthews, Mitologia Wysp Brytyjskich, Poznań 1997.
  3. S. Botheroyd, P. F. Botheroyd, Słownik mitologii celtyckiej , Katowice 1998.
  4. J. Gąsowski, Mitologia Celtów, Warszawa 1987.
  5. J. Simpson, S. Roud, A Dictionary of English Folklore, Oxford 2000.
  6. P. Monaghan, The Encyclopedia of Celtic Mythology and Folklore, New York 2004.
  7. J. Sherman, Storytelling. An Encyclopedia of Mythology and Folklore, Nowy York 2011.
  8. U.X.L. Encyclopedia of World Mythology, pod red. R. Parks, J. Stock, K. Hunt, USA 2009.
  9. W. Kopaliński, Wielki multimedialny słownik Władysława Kopalińskiego [CD-ROM].
  10. Online Etymology Dictionary, dostępne [on-line] http://www.etymonline.com/index.php.
  11. Oxford Dictionaries, dostępne [on-line] http://oxforddictionaries.com/.
  12. Encyclopedia Mythica, dostępne[on-line] http://www.pantheon.org/.
  13. Encyclopedia Britannica, dostępne [on-line] http://www.britannica.com/.

(aut. Izabela Ozga)

Osobiste
Przestrzenie nazw
Warianty
Działania
Nawigacja
Narzędzia
Pomoc
Szablony