Karel Čapek

Z encyklopediafantastyki.pl
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Karel Čapek
Karel capek1.jpg
Data i miejsce urodzenia 9 stycznia,1890
Male Svatoňovice
Data i miejsce śmierci 25 grudnia 1938
Praga
Narodowość Czechy
Ważne dzieła Krakatit
Strona domowa
Karel capek2.jpg
Karel capek3.jpg

Karel Čapek (ur. 9 stycznia 1890 w Malych Svatoňovicach, zm. 25 grudnia 1938 w Pradze) – jeden z najważniejszych czeskich pisarzy XX wieku.

Urodził się w miejscowości Malé Svatoňovice, wtedy znajdującej się w Austro-Węgrzech, obecnie w Czechach. Po raz pierwszy użył i spopularyzował słowo robot, które pojawiło się w jego sztuce R. U. R. (Roboty Uniwersalne Rossuma). Był jednym z pionierów fantastyki naukowej, wolnomularz.

1925 - 1933 prezes czechosłowackiego PEN klubu. Od 1917 redaktor "Národních listů", od 1921 "Lidových novin".

We wczesnym okresie twórczości wychodził z doświadczeń czeskiej przedwojennej techniki i nowych europejskich kierunków naukowych (Boží muka, Trapné povídky, dramat Loupežník). Sprzeciw wobec świadomego użycia techniki i nauki w I wojnie światowej przeciwko życiu ludzkiemu oraz nieufność wobec jednoznacznych filozoficznych i politycznych koncepcji przejawia się w jego utopijno-fantastycznych dramatach (R. U. R., Věc Makropulos), w powieściach z zaczątkami science fiction (Továrna na absolutno, Krakatit) i w alegorycznych sztukach teatralnych (Ze života hmyzu, Adam Stvořitel - obydwie napisał wraz z bratem Josefem Čapkiem).

Stworzył oryginalny typ krótkich detektywistycznych historyjek (Povídky z jedné kapsy, Povídky z druhé kapsy), napisał Knihu apokryfů (Księga apokryfów) oraz wydał tom z wyborem felietonów i drobnej prozy z różnych okresów aktywności dziennikarskiej (Zahradníkův rok, Jak se co dělá, Na břehu dnů, Místo pro Jonathana). Książki: Měl jsem psa a kočku, Kalendář, O lidech, Bajky a podpovídky zostały wydane pośmiertnie. W Polsce największą popularnością cieszyła się powieść dla dzieci Daszeńka, czyli żywot szczeniaka, opowiadająca o przygodach psa foksteriera.

W drugiej połowie lat 30. znów powrócił do utopijno-fantastycznej wizji współczesności w powieści Válka s mloky (Inwazja jaszczurów), gdzie alegorycznie wskazał na niebezpieczeństwo faszyzmu i zagrożenie europejskiej demokracji.

Na podstawie powieści Krakatit powstał w r. 1948 film reż. Otakara Vávry, rolę inż. Prokopa odtwarzał Karel Höger.

Zmarł przedwcześnie na zapalenie płuc w kilka tygodni po aneksji części Czechosłowacji przez Niemcy hitlerowskie na mocy układu monachijskiego.

Jego brat Josef Čapek był malarzem i autorem książek dla dzieci, został zamordowany w obozie koncentracyjnym Bergen-Belsen.

Spis treści

Powieści

Sztuki

inna twórczość

  • Bajka o dobrym listonoszu
  • Hordubal
  • Zwyczajne życie
  • Listy z Anglii
  • Osiem twarzy mistrza Foltyna
  • Opowieści z różnych kieszeni
  • Bajki i przypowiastki
  • Rok ogrodnika
  • Daszeńka czyli Żywot szczeniaka
  • Listy z podróży
  • Sprawa Makropulos

Źródło

Osobiste
Przestrzenie nazw
Warianty
Działania
Nawigacja
Narzędzia
Pomoc
Szablony