Dionizos - Historia wersji

I.ozga: /* Charakterystyka */

2015-03-29T15:48:25Z

Charakterystyka

I.ozga: /* Charakterystyka */

2015-03-29T15:47:53Z

Charakterystyka

I.ozga: /* Charakterystyka */

2015-03-29T15:46:24Z

Charakterystyka

I.ozga: /* Charakterystyka */

2015-03-29T15:36:44Z

Charakterystyka

I.ozga o 15:32, 29 mar 2015

2015-03-29T15:32:24Z

I.ozga: /* Literatura */

2015-03-29T14:46:45Z

Literatura

I.ozga o 14:38, 29 mar 2015

2015-03-29T14:38:46Z

I.ozga o 14:18, 29 mar 2015

2015-03-29T14:18:03Z

I.ozga o 14:17, 29 mar 2015

2015-03-29T14:17:28Z

I.ozga o 13:49, 29 mar 2015

2015-03-29T13:49:13Z

@@ Linia 26: / Linia 26: @@
 Następnie Dionizos przemierzył wspomniane już kraje, wszędzie — na ziemiach Syrii,  Egiptu, Frygii, Tracji oraz Indii - szerząc swój kult. We Frygii z szaleństwa, nasłanego przez [[Hera | Herę], uleczyła Dionizosa [[Kybele]], w której misteria został wtajemniczony. Natomiast Indie miał Dionizos przemierzać na swoim wozie, zaprzężonym w  lwy, również i tutaj odnosząc sukces.
-Na tych, którzy nie chcieli przyjąć jego kultu, Dionizos zsyłał szaleństwo. Taki los spotkał  córki Minyasa z Ochromenos w Beocji, które przędły wełnę w domu zamiast dołączyć do świętych obrzędów. Bóg zamienił nici w winorośl a wełnę w kłębiące się w koszach węże.  Sam natomiast ukazał się pod postacią lwa. Córki Minyasa popadły w szaleństwo, rozszarpały niemowlę jednej z nich w ofierze dla boga i w takim stanie zbiegły do lasu. Bóg przemienił je w nietoperze, bądź w inne nocne ptaszyska. Kultowi Dionizosa sprzeciwiał się także król, leżących w Beocji Teb, Penteus, a konkretniej uczestnictwu Tebanek w nocnym szaleństwie, obrzędach na stokach  Kitajronu. Król uwięził menady. Sam zaś bóg zbiegł pod opiekę Tetydy. Zarówno menady jak i bóg zostały, dzięki boskiej mocy Dionizosa, oswobodzone. Kiedy Penteus chciał na własne oczy ujrzeć obrzędy, nie poznawszy syna rozszarpała go na strzępy jego własna matka, Argue, jedna z uczestniczek obrzędu. Za nierozpoznanie boskości zesłał bóg szaleństwo na żeglarzy trackich, którzy zamiast spełnić prośbę boga i zawieść go na Naksos, próbowali go skrępować i zamierzali sprzedać jako niewolnika. Wszelkie więzy jednak pękały, nieudaremnianie ich zamiary. Boskość Dionizosa rozpoznał tylko sternik. I tylko on ocalił życie. Kiedy z woli boga statek pokrył się bluszczem i winoroślą  a  sam bóg rzucił się na żeglarzy pod postacią lwa, ci oszalali skoczyli w morskie odmęty. Bóg przemienił ich w delfiny. I tak bóg znalazł się na wyspie Naksos. Tu uprowadził ze sobą [[Ariadna | Ariadnę]] i uczynił ją swoją żoną. Są różne wersje tego mitu. Według jednej Tezeuszowi objawił się we śnie bóg Dionizos i nakazał opuścić Ariadnę. W każdej z wersji bóg wina zakochuje się w dziewczynie i uprowadza ją nocą, bądź przybywa na wyspę po porzuceniu Ariadny przez Tezeusza, bądź na jego życzenie zabija ją strzałą bogini Artemida i wynosi na Olimp. Ariadna miała dostać od Dionizosa swój złoty diadem jako prezent ślubny, który następnie został wyniesiony na niebo jako konstelacja, znana pod nazwą Korony Północy, czyli łacińskiego Corona Borealis.
+Na tych, którzy nie chcieli przyjąć jego kultu, Dionizos zsyłał szaleństwo. Taki los spotkał  córki Minyasa z Ochromenos w Beocji, które przędły wełnę w domu zamiast dołączyć do świętych obrzędów. Bóg zamienił nici w winorośl a wełnę w kłębiące się w koszach węże.  Sam natomiast ukazał się pod postacią lwa. Córki Minyasa popadły w szaleństwo, rozszarpały niemowlę jednej z nich w ofierze dla boga i w takim stanie zbiegły do lasu. Bóg przemienił je w nietoperze, bądź w inne nocne ptaszyska. Kultowi Dionizosa sprzeciwiał się także król, leżących w Beocji Teb, Penteus, a konkretniej uczestnictwu Tebanek w nocnym szaleństwie, obrzędach na stokach  Kitajronu. Król uwięził menady. Sam zaś bóg zbiegł pod opiekę Tetydy. Zarówno menady jak i bóg zostały, dzięki boskiej mocy Dionizosa, oswobodzone. Kiedy Penteus chciał na własne oczy ujrzeć obrzędy, nie poznawszy syna rozszarpała go na strzępy jego własna matka, Argue, jedna z uczestniczek obrzędu. Za nierozpoznanie boskości zesłał bóg szaleństwo na żeglarzy trackich, którzy zamiast spełnić prośbę boga i zawieść go na Naksos, próbowali go skrępować i zamierzali sprzedać jako niewolnika. Wszelkie więzy jednak pękały, udaremniając ich zamiary. Boskość Dionizosa rozpoznał tylko sternik. I tylko on ocalił życie. Kiedy z woli boga statek pokrył się bluszczem i winoroślą  a  sam bóg rzucił się na żeglarzy pod postacią lwa, ci oszalali skoczyli w morskie odmęty. Bóg przemienił ich w delfiny. I tak bóg znalazł się na wyspie Naksos. Tu uprowadził ze sobą [[Ariadna | Ariadnę]] i uczynił ją swoją żoną. Są różne wersje tego mitu. Według jednej Tezeuszowi objawił się we śnie bóg Dionizos i nakazał opuścić Ariadnę. W każdej z wersji bóg wina zakochuje się w dziewczynie i uprowadza ją nocą, bądź przybywa na wyspę po porzuceniu Ariadny przez Tezeusza, bądź na jego życzenie zabija ją strzałą bogini Artemida i wynosi na Olimp. Ariadna miała dostać od Dionizosa swój złoty diadem jako prezent ślubny, który następnie został wyniesiony na niebo jako konstelacja, znana pod nazwą Korony Północy, czyli łacińskiego Corona Borealis.
 Nim bóg wstąpi na Olimp wywiedzie jeszcze z [[Hades | Hadesu]] swoją matkę, [[Semele]].  Miejsce, gdzie bóg zszedł do podziemi, miał mu wskazać Prosymnos bądź, w zależności od wersji, Polimnos w zamian za dar. Daru zażądał od boga także [[Hades]] i [[Persefona]]. W zamian za wywiedzenie z podziemi swojej matki Dionizos ofiarował im mirt. Na pamiątkę tego zdarzenia ci, którzy uczestniczyli w misteriach Dionizosa, wkładali wieńce z mirtu na głowy.  Sam Polimnos nie doczekał powrotu Dionizosa. Bóg jednak dotrzymał słowa i postawił na jego grobie słup o kształtach fallicznych.

@@ Linia 26: / Linia 26: @@
 Następnie Dionizos przemierzył wspomniane już kraje, wszędzie — na ziemiach Syrii,  Egiptu, Frygii, Tracji oraz Indii - szerząc swój kult. We Frygii z szaleństwa, nasłanego przez [[Hera | Herę], uleczyła Dionizosa [[Kybele]], w której misteria został wtajemniczony. Natomiast Indie miał Dionizos przemierzać na swoim wozie, zaprzężonym w  lwy, również i tutaj odnosząc sukces.
-Na tych, którzy nie chcieli przyjąć jego kultu, Dionizos zsyłał szaleństwo. Taki los spotkał  córki Minyasa z Ochromenos w Beocji, które przędły wełnę w domu zamiast dołączyć do świętych obrzędów. Bóg zamienił nici w winorośl a wełnę w kłębiące się w koszach węże.  Sam natomiast ukazał się pod postacią lwa. Córki Minyasa popadły w szaleństwo, rozszarpały niemowlę jednej z nich w ofierze dla boga i w takim stanie zbiegły do lasu. Bóg przemienił je w nietoperze, bądź w inne nocne ptaszyska. Kultowi Dionizosa sprzeciwiał się także król, leżących w Beocji Teb, Penteus, a konkretniej uczestnictwu Tebanek w nocnym szaleństwie, obrzędach na stokach  Kitajronu. Król uwięził menady. Sam zaś bóg zbiegł pod opiekę Tetydy. Te jednak, dzięki boskiej mocy Dionizosa, zostały, podobnie jak bóg, oswobodzone. Kiedy Penteus chciał na własne oczy ujrzeć obrzędy, nie poznawszy syna rozszarpała go na strzępy jego własna matka, Argue, jedna z uczestniczek obrzędu. Za nierozpoznanie boskości zesłał bóg szaleństwo na żeglarzy trackich, którzy zamiast spełnić prośbę boga i zawieść go na Naksos, próbowali go skrępować i zamierzali sprzedać jako niewolnika. Wszelkie więzy jednak pękały, nieudaremnianie ich zamiary. Boskość Dionizosa rozpoznał tylko sternik. I tylko on ocalił życie. Kiedy z woli boga statek pokrył się bluszczem i winoroślą  a  sam bóg rzucił się na żeglarzy pod postacią lwa, ci oszalali skoczyli w morskie odmęty. Bóg przemienił ich w delfiny. I tak bóg znalazł się na wyspie Naksos. Tu uprowadził ze sobą [[Ariadna | Ariadnę]] i uczynił ją swoją żoną. Są różne wersje tego mitu. Według jednej Tezeuszowi objawił się we śnie bóg Dionizos i nakazał opuścić Ariadnę. W każdej z wersji bóg wina zakochuje się w dziewczynie i uprowadza ją nocą, bądź przybywa na wyspę po porzuceniu Ariadny przez Tezeusza, bądź na jego życzenie zabija ją strzałą bogini Artemida i wynosi na Olimp. Ariadna miała dostać od Dionizosa swój złoty diadem jako prezent ślubny, który następnie został wyniesiony na niebo jako konstelacja, znana pod nazwą Korony Północy, czyli łacińskiego Corona Borealis.
+Na tych, którzy nie chcieli przyjąć jego kultu, Dionizos zsyłał szaleństwo. Taki los spotkał  córki Minyasa z Ochromenos w Beocji, które przędły wełnę w domu zamiast dołączyć do świętych obrzędów. Bóg zamienił nici w winorośl a wełnę w kłębiące się w koszach węże.  Sam natomiast ukazał się pod postacią lwa. Córki Minyasa popadły w szaleństwo, rozszarpały niemowlę jednej z nich w ofierze dla boga i w takim stanie zbiegły do lasu. Bóg przemienił je w nietoperze, bądź w inne nocne ptaszyska. Kultowi Dionizosa sprzeciwiał się także król, leżących w Beocji Teb, Penteus, a konkretniej uczestnictwu Tebanek w nocnym szaleństwie, obrzędach na stokach  Kitajronu. Król uwięził menady. Sam zaś bóg zbiegł pod opiekę Tetydy. Zarówno menady jak i bóg zostały, dzięki boskiej mocy Dionizosa, oswobodzone. Kiedy Penteus chciał na własne oczy ujrzeć obrzędy, nie poznawszy syna rozszarpała go na strzępy jego własna matka, Argue, jedna z uczestniczek obrzędu. Za nierozpoznanie boskości zesłał bóg szaleństwo na żeglarzy trackich, którzy zamiast spełnić prośbę boga i zawieść go na Naksos, próbowali go skrępować i zamierzali sprzedać jako niewolnika. Wszelkie więzy jednak pękały, nieudaremnianie ich zamiary. Boskość Dionizosa rozpoznał tylko sternik. I tylko on ocalił życie. Kiedy z woli boga statek pokrył się bluszczem i winoroślą  a  sam bóg rzucił się na żeglarzy pod postacią lwa, ci oszalali skoczyli w morskie odmęty. Bóg przemienił ich w delfiny. I tak bóg znalazł się na wyspie Naksos. Tu uprowadził ze sobą [[Ariadna | Ariadnę]] i uczynił ją swoją żoną. Są różne wersje tego mitu. Według jednej Tezeuszowi objawił się we śnie bóg Dionizos i nakazał opuścić Ariadnę. W każdej z wersji bóg wina zakochuje się w dziewczynie i uprowadza ją nocą, bądź przybywa na wyspę po porzuceniu Ariadny przez Tezeusza, bądź na jego życzenie zabija ją strzałą bogini Artemida i wynosi na Olimp. Ariadna miała dostać od Dionizosa swój złoty diadem jako prezent ślubny, który następnie został wyniesiony na niebo jako konstelacja, znana pod nazwą Korony Północy, czyli łacińskiego Corona Borealis.
 Nim bóg wstąpi na Olimp wywiedzie jeszcze z [[Hades | Hadesu]] swoją matkę, [[Semele]].  Miejsce, gdzie bóg zszedł do podziemi, miał mu wskazać Prosymnos bądź, w zależności od wersji, Polimnos w zamian za dar. Daru zażądał od boga także [[Hades]] i [[Persefona]]. W zamian za wywiedzenie z podziemi swojej matki Dionizos ofiarował im mirt. Na pamiątkę tego zdarzenia ci, którzy uczestniczyli w misteriach Dionizosa, wkładali wieńce z mirtu na głowy.  Sam Polimnos nie doczekał powrotu Dionizosa. Bóg jednak dotrzymał słowa i postawił na jego grobie słup o kształtach fallicznych.

@@ Linia 22: / Linia 22: @@
 Dionizos był wychowanym z woli [[Zeus | Zeusa]], w ukryciu przed [[Hera | Herą]] przez Atamasa i Ino. Według jednej z wersji w ukryciu boga miał pomagać bóg [[Hermes]]. Atamas i Ino, ze względów bezpieczeństwa, wychowywali Dionizosa jak dziewczynkę. Po tym jak spadł na nich gniew zazdrosnej [[Hera | Hery]] Dionizos został oddany przez [[Zeus | Zeusa]] pod opiekę nimf na górze Nysa. Dionizos, dla niepoznaki miał, według niektórych wersji, przebywać wtedy w postaci kozła. To w tamtym czasie poznał sekret winorośli. Dorosłego Dionizosa odnalazła [[Hera]] i zesłała na niego szaleństwo.
-Pierwszym wyznawcą Dionizosa, który, po godnym ugoszczeniu boga, pierwszy otrzymał od niego dar, był Ikarios. Tego, który jako pierwszy niósł dar wina ludziom i imię boga spotkał los nie do pozazdroszczenia. Zginął z rąk pasterzy, którzy, widząc zmożonym winem kompanów, wzięli głęboki sen za morderstwo. Ikariosa odnalazła, przy pomocy psa Majra, jego córka Erigone i powiesiła się z rozpaczy na drzewie. Dionizos zesłał na Ateńczyków szaleństwo i w ślady Erigone poszło wiele dziewcząt ateńskich. Obchodzone na pamiątkę tego zdarzenia święto było świętem boga wina.
+Pierwszym wyznawcą Dionizosa, który, po godnym ugoszczeniu boga, pierwszy otrzymał od niego dar, był Ikarios. Tego, który jako pierwszy niósł dar wina ludziom i imię boga spotkał los nie do pozazdroszczenia. Zginął z rąk pasterzy, którzy, widząc zmożonych winem kompanów, wzięli głęboki sen za morderstwo. Ikariosa odnalazła, przy pomocy psa Majra, jego córka Erigone i powiesiła się z rozpaczy na drzewie. Dionizos zesłał na Ateńczyków szaleństwo i w ślady Erigone poszło wiele dziewcząt ateńskich. Obchodzone na pamiątkę tego zdarzenia święto było świętem boga wina.
 Następnie Dionizos przemierzył wspomniane już kraje, wszędzie — na ziemiach Syrii,  Egiptu, Frygii, Tracji oraz Indii - szerząc swój kult. We Frygii z szaleństwa, nasłanego przez [[Hera | Herę], uleczyła Dionizosa [[Kybele]], w której misteria został wtajemniczony. Natomiast Indie miał Dionizos przemierzać na swoim wozie, zaprzężonym w  lwy, również i tutaj odnosząc sukces.
-Na tych, którzy nie chcieli przyjąć jego kultu, Dionizos zsyłał szaleństwo. Taki los spotkał  córki Minyasa z Ochromenos w Beocji, które przędły wełnę w domu zamiast dołączyć do świętych obrzędów. Bóg zamienił nici w winorośl a wełnę w kłębiące się w koszach węże.  Sam natomiast ukazał się pod postacią lwa. Córki Minyasa popadły w szaleństwo, rozszarpały niemowlę jednej z nich w ofierze dla boga i w takim stanie zbiegły do lasu. Bóg przemienił je w nietoperze, bądź w inne nocne ptaszyska. Kultowi Dionizosa sprzeciwiał się także król, leżących w Beocji Teb, Penteus, a konkretniej uczestnictwu w nocnym szaleństwie na stokach  Kitajronu, podążającym na obrzędy Tebankom. Król uwięził menady. Sam zaś bóg zbiegł pod opiekę Tetydy. Te jednak, dzięki boskiej mocy Dionizosa, zostały, podobnie jak bóg, oswobodzone. Kiedy Penteus chciał na własne oczy ujrzeć obrzędy, nie poznawszy syna rozszarpała go na strzępy jego własna matka, Argue, jedna z uczestniczek obrzędu. Za nierozpoznanie boskości zesłał bóg szaleństwo na żeglarzy trackich, którzy zamiast spełnić prośbę boga i zawieść go na Naksos, próbowali go skrępować i zamierzali sprzedać jako niewolnika. Wszelkie więzy jednak pękały, gdy próbowali to zrobić. Boskość Dionizosa rozpoznał tylko sternik. I tylko on ocalił życie. Kiedy z woli boga statek pokrył się bluszczem i winoroślą  a  sam bóg rzucił się na żeglarzy pod postacią lwa, ci oszalali skoczyli w morskie odmęty. Bóg przemienił ich w delfiny. I tak bóg znalazł się na wyspie Naksos. Tu uprowadził ze sobą [[Ariadna | Ariadnę]] i uczynił ją swoją żoną. Są różne wersje tego mitu. Według jednej Tezeuszowi objawił się we śnie bóg Dionizos i nakazał opuścić Ariadnę. W każdej z wersji bóg wina zakochuje się w dziewczynie i uprowadza ją nocą, bądź przybywa na wyspę po porzuceniu Ariadny przez Tezeusza, bądź na jego życzenie zabija ją strzałą bogini Artemida i wynosi na Olimp. Ariadna miała dostać od Dionizosa swój złoty diadem jako prezent ślubny, który następnie został wyniesiony na niebo jako konstelacja, znana pod nazwą Korony Północy, czyli łacińskiego Corona Borealis.
+Na tych, którzy nie chcieli przyjąć jego kultu, Dionizos zsyłał szaleństwo. Taki los spotkał  córki Minyasa z Ochromenos w Beocji, które przędły wełnę w domu zamiast dołączyć do świętych obrzędów. Bóg zamienił nici w winorośl a wełnę w kłębiące się w koszach węże.  Sam natomiast ukazał się pod postacią lwa. Córki Minyasa popadły w szaleństwo, rozszarpały niemowlę jednej z nich w ofierze dla boga i w takim stanie zbiegły do lasu. Bóg przemienił je w nietoperze, bądź w inne nocne ptaszyska. Kultowi Dionizosa sprzeciwiał się także król, leżących w Beocji Teb, Penteus, a konkretniej uczestnictwu Tebanek w nocnym szaleństwie, obrzędach na stokach  Kitajronu. Król uwięził menady. Sam zaś bóg zbiegł pod opiekę Tetydy. Te jednak, dzięki boskiej mocy Dionizosa, zostały, podobnie jak bóg, oswobodzone. Kiedy Penteus chciał na własne oczy ujrzeć obrzędy, nie poznawszy syna rozszarpała go na strzępy jego własna matka, Argue, jedna z uczestniczek obrzędu. Za nierozpoznanie boskości zesłał bóg szaleństwo na żeglarzy trackich, którzy zamiast spełnić prośbę boga i zawieść go na Naksos, próbowali go skrępować i zamierzali sprzedać jako niewolnika. Wszelkie więzy jednak pękały, nieudaremnianie ich zamiary. Boskość Dionizosa rozpoznał tylko sternik. I tylko on ocalił życie. Kiedy z woli boga statek pokrył się bluszczem i winoroślą  a  sam bóg rzucił się na żeglarzy pod postacią lwa, ci oszalali skoczyli w morskie odmęty. Bóg przemienił ich w delfiny. I tak bóg znalazł się na wyspie Naksos. Tu uprowadził ze sobą [[Ariadna | Ariadnę]] i uczynił ją swoją żoną. Są różne wersje tego mitu. Według jednej Tezeuszowi objawił się we śnie bóg Dionizos i nakazał opuścić Ariadnę. W każdej z wersji bóg wina zakochuje się w dziewczynie i uprowadza ją nocą, bądź przybywa na wyspę po porzuceniu Ariadny przez Tezeusza, bądź na jego życzenie zabija ją strzałą bogini Artemida i wynosi na Olimp. Ariadna miała dostać od Dionizosa swój złoty diadem jako prezent ślubny, który następnie został wyniesiony na niebo jako konstelacja, znana pod nazwą Korony Północy, czyli łacińskiego Corona Borealis.
 Nim bóg wstąpi na Olimp wywiedzie jeszcze z [[Hades | Hadesu]] swoją matkę, [[Semele]].  Miejsce, gdzie bóg zszedł do podziemi, miał mu wskazać Prosymnos bądź, w zależności od wersji, Polimnos w zamian za dar. Daru zażądał od boga także [[Hades]] i [[Persefona]]. W zamian za wywiedzenie z podziemi swojej matki Dionizos ofiarował im mirt. Na pamiątkę tego zdarzenia ci, którzy uczestniczyli w misteriach Dionizosa, wkładali wieńce z mirtu na głowy.  Sam Polimnos nie doczekał powrotu Dionizosa. Bóg jednak dotrzymał słowa i postawił na jego grobie słup o kształtach fallicznych.

@@ Linia 26: / Linia 26: @@
 Następnie Dionizos przemierzył wspomniane już kraje, wszędzie — na ziemiach Syrii,  Egiptu, Frygii, Tracji oraz Indii - szerząc swój kult. We Frygii z szaleństwa, nasłanego przez [[Hera | Herę], uleczyła Dionizosa [[Kybele]], w której misteria został wtajemniczony. Natomiast Indie miał Dionizos przemierzać na swoim wozie, zaprzężonym w  lwy, również i tutaj odnosząc sukces.
-Na tych, którzy nie chcieli przyjąć jego kultu, Dionizos zsyłał szaleństwo. Taki los spotkał  córki Minyasa z Ochromenos w Beocji, które przędły wełnę w domu zamiast dołączyć do świętych obrzędów. Bóg zamienił nici w winorośl a wełnę w kłębiące się w koszach węże.  Sam natomiast ukazał się pod postacią lewa. Córki Minyasa popadły w szaleństwo, rozszarpały niemowlę jednej z nich w ofierze dla boga i w takim stanie zbiegły do lasu. Bóg przemienił je w nietoperze, bądź w inne nocne ptaszyska. Kultowi Dionizosa sprzeciwiał się także król, leżących w Beocji Teb, Penteus, a konkretniej uczestnictwu w nocnym szaleństwie na stokach  Kitajronu, podążającym na obrzędy Tebankom. Król uwięził menady. Sam zaś bóg zbiegł pod opiekę Tetydy. Te jednak, dzięki boskiej mocy Dionizosa, zostały, podobnie jak bóg, oswobodzone. Kiedy Penteus chciał na własne oczy ujrzeć obrzędy, nie poznawszy syna rozszarpała go na strzępy jego własna matka, Argue, jedna z uczestniczek obrzędu. Za nierozpoznanie boskości zesłał bóg szaleństwo na żeglarzy trackich, którzy, zamiast spełnić prośbę boga i zawieść go na Naksos, próbowali go skrępować i zamierzali sprzedać jako niewolnika. Wszelkie więzy jednak pękały, gdy próbowali to zrobić. Boskość Dionizosa rozpoznał tylko sternik. I tylko on ocalił życie. Kiedy z woli boga statek pokrył się bluszczem i winoroślą  a  sam bóg rzucił się na nich pod postacią lwa, oszalali marynarze skoczyli w morskie odmęty. Bóg przemienił ich w delfiny. I tak bóg znalazł się na wyspie Naksos. Tu uprowadził ze sobą [[Ariadna | Ariadnę]] i uczynił ją swoją żoną. Są różne wersje tego mitu. Według jednej Tezeuszowi objawił się we śnie bóg Dionizos i nakazał opuścić Ariadnę. W każdej z wersji bóg wina zakochuje się w dziewczynie i uprowadza ją nocą, bądź przybywa na wyspę po porzuceniu Ariadny przez Tezeusza, bądź na jego życzenie zabija ją strzałą bogini Artemida i wynosi na Olimp. Ariadna miała dostać od Dionizosa swój złoty diadem jako prezent ślubny, który następnie został wyniesiony na niebo jako konstelacja, znana pod nazwą Korony Północy, czyli łacińskiego Corona Borealis.
+Na tych, którzy nie chcieli przyjąć jego kultu, Dionizos zsyłał szaleństwo. Taki los spotkał  córki Minyasa z Ochromenos w Beocji, które przędły wełnę w domu zamiast dołączyć do świętych obrzędów. Bóg zamienił nici w winorośl a wełnę w kłębiące się w koszach węże.  Sam natomiast ukazał się pod postacią lwa. Córki Minyasa popadły w szaleństwo, rozszarpały niemowlę jednej z nich w ofierze dla boga i w takim stanie zbiegły do lasu. Bóg przemienił je w nietoperze, bądź w inne nocne ptaszyska. Kultowi Dionizosa sprzeciwiał się także król, leżących w Beocji Teb, Penteus, a konkretniej uczestnictwu w nocnym szaleństwie na stokach  Kitajronu, podążającym na obrzędy Tebankom. Król uwięził menady. Sam zaś bóg zbiegł pod opiekę Tetydy. Te jednak, dzięki boskiej mocy Dionizosa, zostały, podobnie jak bóg, oswobodzone. Kiedy Penteus chciał na własne oczy ujrzeć obrzędy, nie poznawszy syna rozszarpała go na strzępy jego własna matka, Argue, jedna z uczestniczek obrzędu. Za nierozpoznanie boskości zesłał bóg szaleństwo na żeglarzy trackich, którzy zamiast spełnić prośbę boga i zawieść go na Naksos, próbowali go skrępować i zamierzali sprzedać jako niewolnika. Wszelkie więzy jednak pękały, gdy próbowali to zrobić. Boskość Dionizosa rozpoznał tylko sternik. I tylko on ocalił życie. Kiedy z woli boga statek pokrył się bluszczem i winoroślą  a  sam bóg rzucił się na żeglarzy pod postacią lwa, ci oszalali skoczyli w morskie odmęty. Bóg przemienił ich w delfiny. I tak bóg znalazł się na wyspie Naksos. Tu uprowadził ze sobą [[Ariadna | Ariadnę]] i uczynił ją swoją żoną. Są różne wersje tego mitu. Według jednej Tezeuszowi objawił się we śnie bóg Dionizos i nakazał opuścić Ariadnę. W każdej z wersji bóg wina zakochuje się w dziewczynie i uprowadza ją nocą, bądź przybywa na wyspę po porzuceniu Ariadny przez Tezeusza, bądź na jego życzenie zabija ją strzałą bogini Artemida i wynosi na Olimp. Ariadna miała dostać od Dionizosa swój złoty diadem jako prezent ślubny, który następnie został wyniesiony na niebo jako konstelacja, znana pod nazwą Korony Północy, czyli łacińskiego Corona Borealis.
 Nim bóg wstąpi na Olimp wywiedzie jeszcze z [[Hades | Hadesu]] swoją matkę, [[Semele]].  Miejsce, gdzie bóg zszedł do podziemi, miał mu wskazać Prosymnos bądź, w zależności od wersji, Polimnos w zamian za dar. Daru zażądał od boga także [[Hades]] i [[Persefona]]. W zamian za wywiedzenie z podziemi swojej matki Dionizos ofiarował im mirt. Na pamiątkę tego zdarzenia ci, którzy uczestniczyli w misteriach Dionizosa, wkładali wieńce z mirtu na głowy.  Sam Polimnos nie doczekał powrotu Dionizosa. Bóg jednak dotrzymał słowa i postawił na jego grobie słup o kształtach fallicznych.
 Dionizos, wraz  ze swoją żoną, [[Ariadna | Ariadną]] oraz matką [[Semele]], wstąpił w szeregi olimpijskich bogów. Po tym jak miejsca ustąpiła mu [[Hestia]] sam został wliczony w poczet jednego z dwunastu.
 ==Kult==

@@ Linia 4: / Linia 4: @@
 ==Imię==
-Rzymianie czcili go pod mianem Bachusa.  Dionizos nosił także wiele przydomków. Znany był więc jako ''Kissos'' czyli ''Bluszczowy''. Imię ''Sykites'', zwąc go ''Figowym'', wiąże go z tym owocowym drzewem a ''Dendrites'' z drzewem. To ostatnie miano oznacza dokładniej ''Drzewnego''. Dwa kolejne przydomki, ''Lysjos'' i ''Lyejos'', każą widzieć w nim ''Oswobodziciela''.  Dionizos zwany był także bogiem podwójnie narodzonym.
+Rzymianie czcili go pod mianem Bachusa.  Dionizos nosił także wiele przydomków. Znany był więc jako ''Kissos'' czyli ''Bluszczowy''. Imię ''Sykites'', zwąc go ''Figowym'', wiąże go z tym owocowym drzewem a ''Dendrites'' z drzewem ogólnie. To ostatnie miano oznacza dokładniej ''Drzewnego''. Dwa kolejne przydomki, ''Lysjos'' i ''Lyejos'', każą widzieć w nim ''Oswobodziciela''.  Dionizos zwany był także bogiem podwójnie narodzonym.
 ==Rodowód==
-W mitologii greckiej uchodził za syna [[Zeus | Zeusa]] oraz [[Semele]].  Przyszedł na świat dwa razy. Raz jako sześciomiesięczny płód został wydobyty z łona płonącej matki, [[Semele]]. Drugi raz, po tym jak [[Zeus]] zaszył dziecko w udzie by donosić płód i jednocześnie ukryć je przed gniewem swojej małżonki [[Hera | Hery]], narodził się z uda [[Zeus | Zeusa]] właśnie. Z jego związku z [[Ariadna | Ariadną]] mieli przyjść na świat synowie Stafylos, Ojnopion, Toas oraz Peparetos. Z czego Stafylos oraz Ojnopion uchodzili niekiedy za synów Ariadny i Tezeusza, nie Ariadny i boga wina.
+W mitologii greckiej uchodził za syna [[Zeus | Zeusa]] oraz [[Semele]].  Przyszedł na świat dwa razy. Raz, jako sześciomiesięczny płód, został wydobyty z łona płonącej matki [[Semele]]. Drugi raz, po tym jak [[Zeus]] zaszył dziecko w udzie by donosić płód i jednocześnie ukryć je przed gniewem swojej małżonki [[Hera | Hery]], narodził się z uda [[Zeus | Zeusa]] właśnie. Z jego związku z [[Ariadna | Ariadną]] mieli przyjść na świat synowie Stafylos, Ojnopion, Toas oraz Peparetos. Z czego Stafylos oraz Ojnopion uchodzili niekiedy za synów Ariadny i Tezeusza, nie Ariadny i boga wina.
 W orfizmie Dionizos w połączeniu z [[Zeus | Zeusem]] dał początek postaci Zagreusa. W starożytnym Rzymie Dionizosa identyfikowano z Liberem. Jego kult łączono także  z innymi bogami z Azji Mniejszej.
@@ Linia 17: / Linia 17: @@
 ==Miejsce==
-Orchomenos  i góra Nysa, to miejsca jego dzieciństwa. Dionizos, już jako dorosły, przewędrować miał nie tylko całą Grecję, ale cały ówcześnie znany Grekom świat. Jego droga wiodła kolejno przez Syrię, Egipt, Frygię, Trację oraz Indie. W Grecji zawitał między innymi na wyspie Naksos, w Beocji w Orchomenos i w Beocji w Tebach.
+Orchomenos  i góra Nysa, to miejsca jego dzieciństwa. Dionizos, już jako dorosły, przewędrować miał nie tylko całą Grecję, ale cały ówcześnie znany Grekom świat. Jego droga wiodła kolejno przez Syrię, Egipt, Frygię, Trację oraz Indie. W Grecji zawitał między innymi na wyspę Naksos, w Beocji do Orchomenos i w Beocji do Teb.
 ==Charakterystyka==
-Dionizos był wychowanym z woli [[Zeus | Zeusa]], w ukryciu przed [[Hera | Herą]] przez Atamasa i Ino. Według jednej z wersji w ukryciu boga miał pomagać bóg [[Hermes]]. Atamas i Ino, ze względów bezpieczeństwa, wychowywała Dionizosa jak dziewczynkę. Po tym jak spadł na nich gniew zazdrosnej [[Hera | Hery]] Dionizos został oddany przez [[Zeus | Zeusa]] pod opiekę nimf na górze Nysa. Dionizos, dla niepoznaki, miał, według niektórych wersji, przebywać wtedy w postaci kozła. To w tamtym czasie poznał sekret winorośli. Dorosłego Dionizosa odnalazła [[Hera]] i zesłała na niego szaleństwo.
+Dionizos był wychowanym z woli [[Zeus | Zeusa]], w ukryciu przed [[Hera | Herą]] przez Atamasa i Ino. Według jednej z wersji w ukryciu boga miał pomagać bóg [[Hermes]]. Atamas i Ino, ze względów bezpieczeństwa, wychowywali Dionizosa jak dziewczynkę. Po tym jak spadł na nich gniew zazdrosnej [[Hera | Hery]] Dionizos został oddany przez [[Zeus | Zeusa]] pod opiekę nimf na górze Nysa. Dionizos, dla niepoznaki miał, według niektórych wersji, przebywać wtedy w postaci kozła. To w tamtym czasie poznał sekret winorośli. Dorosłego Dionizosa odnalazła [[Hera]] i zesłała na niego szaleństwo.
-Pierwszym wyznawcą Dionizosa, który, po godnym ugoszczeniu boga, pierwszy otrzymał od niego dar, był Ikarios. Tego, który jako pierwszy niósł dar wina ludziom i imię boga spotkał los nie do pozazdroszczenia. Zginął z rąk pasterzy, którzy, widząc zmożonym winem kompanów, wzięli głęboki sen za morderstwo. Ikariosa odnalazła, przy pomocy psa Majra, jego córka Erigone i powiesiła się z rozpaczy na drzewie. Dionizos zesłał na ateńczyków szaleństwo i w ślady Erigone poszło wiele dziewcząt ateńskich. Obchodzone na pamiątkę tego zdarzenia święto było świętem boga wina.
+Pierwszym wyznawcą Dionizosa, który, po godnym ugoszczeniu boga, pierwszy otrzymał od niego dar, był Ikarios. Tego, który jako pierwszy niósł dar wina ludziom i imię boga spotkał los nie do pozazdroszczenia. Zginął z rąk pasterzy, którzy, widząc zmożonym winem kompanów, wzięli głęboki sen za morderstwo. Ikariosa odnalazła, przy pomocy psa Majra, jego córka Erigone i powiesiła się z rozpaczy na drzewie. Dionizos zesłał na Ateńczyków szaleństwo i w ślady Erigone poszło wiele dziewcząt ateńskich. Obchodzone na pamiątkę tego zdarzenia święto było świętem boga wina.
-Następnie Dionizos przemierzył wspomniane już kraje, wszędzie — na ziemiach Syrii,  Egiptu, Frygii, Tracji oraz Indii - szerząc swój kult. We Frygii z szaleństwa, nasłanego przez [[Hera | Herę]] uleczyła Dionizosa [[Kybele]], w której misteria został wtajemniczony. Natomiast Indie miał Dionizos przemierzać na swoim wozie, zaprzężonym w  lwy, również i tutaj odnosząc sukces.
+Następnie Dionizos przemierzył wspomniane już kraje, wszędzie — na ziemiach Syrii,  Egiptu, Frygii, Tracji oraz Indii - szerząc swój kult. We Frygii z szaleństwa, nasłanego przez [[Hera | Herę], uleczyła Dionizosa [[Kybele]], w której misteria został wtajemniczony. Natomiast Indie miał Dionizos przemierzać na swoim wozie, zaprzężonym w  lwy, również i tutaj odnosząc sukces.
-Na tych, którzy nie chcieli przyjąć jego kultu, Dionizos zsyłał szaleństwo. Taki los spotkał  córki Minyasa z Ochromenos w Beocji, które przędły wełnę w domu zamiast dołączyć do świętych obrzędów. Bóg zamienił nici w winorośl a wełnę w kłębiące się w koszach węże.  Sam natomiast ukazał się pod postacią lewa. Córki Minyasa popadły w szaleństwo, rozszarpały niemowlę jednej z nich w ofierze dla boga i w takim stanie zbiegły do lasu. Bóg przemienił je w nietoperze, bądź w inne nocne ptaszyska. Kultowi Dionizosa sprzeciwiał się także król, leżących w Beocji, Teb, Penteus, a konkretniej uczestnictwu w nocnym szaleństwie na stokach  Kitajronu, podającym na obrzędy Tebankom. Uwięził menady. Sam zaś bóg zbiegł pod opiekę Tetydy. Te jednak, dzięki boskiej mocy Dionizosa, zostały, podobnie jak bóg, oswobodzone. Kiedy Penteus chciał na własne oczy ujrzeć obrzędy, nie poznawszy, rozszarpała go na strzępy jego własna matka, Argue, jedna z uczestniczek obrzędu. Za nierozpoznanie boskości zesłał bóg szaleństwo na żeglarzy trackich, którzy, zamiast spełnić prośbę boga i zawieść go na Naksos, próbowali go skrępować i zamierzali sprzedać jako niewolnika. Wszelkie więzy jednak pękały, gdy próbowali to zrobić. Boskość Dionizosa rozpoznał tylko sternik. I tylko on ocalił życie. Kiedy z woli boga statek pokrył się bluszczem i winoroślą  a  sam bóg rzucił się na nich pod postacią lwa, oszalali marynarze rzucili w morskie odmęty. Bóg przemienił ich w delfiny. I tak bóg znalazł się na wyspie Naksos. Tu uprowadził ze sobą [[Ariadna | Ariadnę]] i uczynił ją swoją żonę. Są różne wersje tego mitu. Według jednej Tezeuszowi objawił się we śnie bóg Dionizos i nakazał opuścić Ariadnę. W każdej z wersji bóg wina zakochuje się w dziewczynie i uprowadza ją nocą, bądź przybywa na wyspę po porzuceniu Ariadny przez Tezeusza, bądź na jego życzenie zabija ją strzałą bogini Artemida i wynosi na Olimp. Ariadna miała dostać od Dionizosa swój złoty diadem jako prezent ślubny, który następnie został wyniesiony na niebo jako konstelacja, znana pod nazwą Korony Północy, czyli łacińskiego Corona Borealis.
+Na tych, którzy nie chcieli przyjąć jego kultu, Dionizos zsyłał szaleństwo. Taki los spotkał  córki Minyasa z Ochromenos w Beocji, które przędły wełnę w domu zamiast dołączyć do świętych obrzędów. Bóg zamienił nici w winorośl a wełnę w kłębiące się w koszach węże.  Sam natomiast ukazał się pod postacią lewa. Córki Minyasa popadły w szaleństwo, rozszarpały niemowlę jednej z nich w ofierze dla boga i w takim stanie zbiegły do lasu. Bóg przemienił je w nietoperze, bądź w inne nocne ptaszyska. Kultowi Dionizosa sprzeciwiał się także król, leżących w Beocji Teb, Penteus, a konkretniej uczestnictwu w nocnym szaleństwie na stokach  Kitajronu, podążającym na obrzędy Tebankom. Król uwięził menady. Sam zaś bóg zbiegł pod opiekę Tetydy. Te jednak, dzięki boskiej mocy Dionizosa, zostały, podobnie jak bóg, oswobodzone. Kiedy Penteus chciał na własne oczy ujrzeć obrzędy, nie poznawszy syna rozszarpała go na strzępy jego własna matka, Argue, jedna z uczestniczek obrzędu. Za nierozpoznanie boskości zesłał bóg szaleństwo na żeglarzy trackich, którzy, zamiast spełnić prośbę boga i zawieść go na Naksos, próbowali go skrępować i zamierzali sprzedać jako niewolnika. Wszelkie więzy jednak pękały, gdy próbowali to zrobić. Boskość Dionizosa rozpoznał tylko sternik. I tylko on ocalił życie. Kiedy z woli boga statek pokrył się bluszczem i winoroślą  a  sam bóg rzucił się na nich pod postacią lwa, oszalali marynarze skoczyli w morskie odmęty. Bóg przemienił ich w delfiny. I tak bóg znalazł się na wyspie Naksos. Tu uprowadził ze sobą [[Ariadna | Ariadnę]] i uczynił ją swoją żoną. Są różne wersje tego mitu. Według jednej Tezeuszowi objawił się we śnie bóg Dionizos i nakazał opuścić Ariadnę. W każdej z wersji bóg wina zakochuje się w dziewczynie i uprowadza ją nocą, bądź przybywa na wyspę po porzuceniu Ariadny przez Tezeusza, bądź na jego życzenie zabija ją strzałą bogini Artemida i wynosi na Olimp. Ariadna miała dostać od Dionizosa swój złoty diadem jako prezent ślubny, który następnie został wyniesiony na niebo jako konstelacja, znana pod nazwą Korony Północy, czyli łacińskiego Corona Borealis.
 Nim bóg wstąpi na Olimp wywiedzie jeszcze z [[Hades | Hadesu]] swoją matkę, [[Semele]].  Miejsce, gdzie bóg zszedł do podziemi, miał mu wskazać Prosymnos bądź, w zależności od wersji, Polimnos w zamian za dar. Daru zażądał od boga także [[Hades]] i [[Persefona]]. W zamian za wywiedzenie z podziemi swojej matki Dionizos ofiarował im mirt. Na pamiątkę tego zdarzenia ci, którzy uczestniczyli w misteriach Dionizosa, wkładali wieńce z mirtu na głowy.  Sam Polimnos nie doczekał powrotu Dionizosa. Bóg jednak dotrzymał słowa i postawił na jego grobie słup o kształtach fallicznych.
@@ Linia 33: / Linia 33: @@
 ==Kult==
-Na cześć Dionizosa obchodzono Wielkie Dionizje oraz Małe Dionizje. Z nim wiązało się święto upamiętniające mityczną śmierć Erigone. Z obrzędów Wielkich Dionizji wywodzi się dramat grecki, z Małych grecka komedia, pochwalne pieśni ku czci boga wina. Na cześć Dionizosa obchodzono także, objęte świętą tajemnicą milczenia, misteria. Obrzędy te polegały na utożsamieniu się z bogiem, poprzez wprowadzenie w mistyczny stan świętego szaleństwa. Wyznawcy Dionizosa, wzorem menad, pogrążeni w szale i gromadzący się w specjalne dni roku, nocą na górskich stokach i w leśnych ostępach, mieli rozszarpywać żywcem zwierzęta i zjadać ich surowe mięso. Bóg wcielał się w zwierzę a one, jedząc surowe mięso rozszarpanej ofiary, przejmowały boskość w siebie. Utożsamienie z bogiem zapewniało nieśmiertelność. Obrzędy te, jako misteria, związane były więc ze śmiercią i odrodzeniem.
+Na cześć Dionizosa obchodzono Wielkie Dionizje oraz Małe Dionizje. Z nim wiązało się święto upamiętniające mityczną śmierć Erigone. Z obrzędów Wielkich Dionizji wywodzi się dramat grecki, z Małych Dionizji grecka komedia, pochwalne pieśni ku czci boga wina. Na cześć Dionizosa obchodzono także, objęte świętą tajemnicą milczenia, misteria. Obrzędy te polegały na utożsamieniu się z bogiem, poprzez wprowadzenie w mistyczny stan świętego szaleństwa. Wyznawcy Dionizosa, wzorem menad, pogrążeni w szale i gromadzący się w specjalne dni roku, nocą na górskich stokach i w leśnych ostępach, mieli rozszarpywać żywcem zwierzęta i zjadać ich surowe mięso. Bóg wcielał się w zwierzę a one, jedząc surowe mięso rozszarpanej ofiary, przejmowały boskość w siebie. Utożsamienie z bogiem zapewniało nieśmiertelność. Obrzędy te, jako misteria, związane były więc ze śmiercią i odrodzeniem.
 ==Literatura==

@@ Linia 43: / Linia 43: @@
 *Stankiewicz L., ''Ilustrowany słownik mitologii greckiej i rzymskiej'', Wrocław 2008.
 * Kerényi, K., ''Mitologia greków", Warszawa 2002.
-*Pietrzykowski M., "Mitologia starożytnej Grecji",  Warszawa 1983.
+*Pietrzykowski M., ''Mitologia starożytnej Grecji'',  Warszawa 1983.
 (aut. [[Izabela Ozga]])
 [[Kategoria: Mitologia Greków i Rzymian]] [[Kategoria: Bóstwa]] [[Kategoria: Bogowie]]

@@ Linia 1: / Linia 1: @@
 {{Leksykon
   |typ=fiction
-  }}__BEZSPISU__<categorytree mode=all style="float:right; clear:right; margin-left:1ex; border:1px solid gray; padding:0.7ex; background-color:white">Dionizos (Bibliografia)</categorytree>[[Plik:Dionizos.png|350px|thumb|left|Giovanni Domenico Campiglia, dzieło powstałe pomiędzy 1731 a 1766 na podstawie greckiej rzeźby.]]'''DIONIZOS''' — w mitologii greckiej a później rzymskiej bóg wina, natchnienia, lasów, wody i płodności, jeden z dwunastu bogów olimpijskich.
+  }}__BEZSPISU__<categorytree mode=all style="float:right; clear:right; margin-left:1ex; border:1px solid gray; padding:0.7ex; background-color:white">Dionizos (Bibliografia)</categorytree>[[Plik:Dionizos.png|450px|thumb|left|Grecki bóg Dionizos (Greek God Dionysos), [w:] ''Dr. Vollmers Wörterbuch der Mythologie aller Völker'', Stuttgart 1874. ]]'''DIONIZOS''' — w mitologii greckiej a później rzymskiej bóg wina, natchnienia, lasów, wody i płodności, jeden z dwunastu bogów olimpijskich.
 ==Imię==