<?xml version="1.0"?>
<?xml-stylesheet type="text/css" href="https://encyklopediafantastyki.pl/skins/common/feed.css?303"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="pl">
		<id>https://encyklopediafantastyki.pl/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=Hermes</id>
		<title>Hermes - Historia wersji</title>
		<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://encyklopediafantastyki.pl/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=Hermes"/>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyklopediafantastyki.pl/index.php?title=Hermes&amp;action=history"/>
		<updated>2026-07-01T02:48:33Z</updated>
		<subtitle>Historia wersji tej strony wiki</subtitle>
		<generator>MediaWiki 1.18.0</generator>

	<entry>
		<id>https://encyklopediafantastyki.pl/index.php?title=Hermes&amp;diff=68352&amp;oldid=prev</id>
		<title>I.ozga o 17:32, 22 mar 2015</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyklopediafantastyki.pl/index.php?title=Hermes&amp;diff=68352&amp;oldid=prev"/>
				<updated>2015-03-22T17:32:07Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table class='diff diff-contentalign-left'&gt;
			&lt;col class='diff-marker' /&gt;
			&lt;col class='diff-content' /&gt;
			&lt;col class='diff-marker' /&gt;
			&lt;col class='diff-content' /&gt;
		&lt;tr valign='top'&gt;
		&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black;&quot;&gt;← poprzednia wersja&lt;/td&gt;
		&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black;&quot;&gt;Wersja z 17:32, 22 mar 2015&lt;/td&gt;
		&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Linia 39:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Linia 39:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;Początkowo stosy kamieni a następnie hermy, przedstawiające boga już w kształtach antropomorficznych, stawiano na skrzyżowaniach dróg i drogach. Chroniły one podróżnych przed niebezpieczeństwami. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;Początkowo stosy kamieni a następnie hermy, przedstawiające boga już w kształtach antropomorficznych, stawiano na skrzyżowaniach dróg i drogach. Chroniły one podróżnych przed niebezpieczeństwami. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #ffa; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;=Literatura==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;=&lt;/ins&gt;=Literatura==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;*Graves R., ''Mity greckie'', Kraków 2009.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;*Graves R., ''Mity greckie'', Kraków 2009.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;*Grimal P., ''Słownik mitologii greckiej i rzymskiej'', Wrocław 1997.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;*Grimal P., ''Słownik mitologii greckiej i rzymskiej'', Wrocław 1997.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>I.ozga</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://encyklopediafantastyki.pl/index.php?title=Hermes&amp;diff=68351&amp;oldid=prev</id>
		<title>I.ozga o 17:31, 22 mar 2015</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyklopediafantastyki.pl/index.php?title=Hermes&amp;diff=68351&amp;oldid=prev"/>
				<updated>2015-03-22T17:31:47Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table class='diff diff-contentalign-left'&gt;
			&lt;col class='diff-marker' /&gt;
			&lt;col class='diff-content' /&gt;
			&lt;col class='diff-marker' /&gt;
			&lt;col class='diff-content' /&gt;
		&lt;tr valign='top'&gt;
		&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black;&quot;&gt;← poprzednia wersja&lt;/td&gt;
		&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black;&quot;&gt;Wersja z 17:31, 22 mar 2015&lt;/td&gt;
		&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Linia 3:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Linia 3:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#160; }}__BEZSPISU__&amp;lt;categorytree mode=all style=&amp;quot;float:right; clear:right; margin-left:1ex; border:1px solid gray; padding:0.7ex; background-color:white&amp;quot;&amp;gt;Hermes&amp;#160; (Bibliografia)&amp;lt;/categorytree&amp;gt;'''HERMES''' — w mitologii greckiej posłaniec bogów, opiekun pasterzy i ich trzód, złodziei, wędrowców oraz kupców, strażnik dróg i przewodnik dusz, bóg rozstrzygający spory, jeden z dwunastu bogów olimpijskich. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#160; }}__BEZSPISU__&amp;lt;categorytree mode=all style=&amp;quot;float:right; clear:right; margin-left:1ex; border:1px solid gray; padding:0.7ex; background-color:white&amp;quot;&amp;gt;Hermes&amp;#160; (Bibliografia)&amp;lt;/categorytree&amp;gt;'''HERMES''' — w mitologii greckiej posłaniec bogów, opiekun pasterzy i ich trzód, złodziei, wędrowców oraz kupców, strażnik dróg i przewodnik dusz, bóg rozstrzygający spory, jeden z dwunastu bogów olimpijskich. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #eee; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #ffa; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;==Imię==Tam, gdzie jego kult łączy się z kultem egipskiego boga [[Thot | Thota]], czczony był jako ''Hermes Trismegistos''. Miano to oznacza &amp;quot;Trzykroć Wielkiego&amp;quot;. Jako zabójca Argosa zwany był &amp;quot;Argeifontesem&amp;quot;, czyli właśnie rzeczonym &amp;quot;Zabójcą Argosa&amp;quot;. Jako przewodnik dusz nosił przynależne mu miano &amp;quot;Psychopomposa&amp;quot;, czyli &amp;quot;Przewodnika Dusz&amp;quot;. ==Rodowód==Hermes przyszedł na świat w grocie góry Kyllene w Arkadii. Jego ojcem był [[Zeus]] a matką Maja. Nie miał żony doczekał się jednak potomstwa. Uchodził za ojca dziadka Odyseusza Autolykosa. Z boginią Afrodytą doczekał się Hermafrodytosa. Według niektórych wersji miało dojść do zbliżenia Hermesa z Penelopą a owocem tego związku był bożek [[Pan]]. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;==Imię==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #ffa; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;Hermes był bóstwem o starym rodowodzie. W dobie hellenistycznej jego kult połączył się z kultem egipskiego boga [[Thot | Thota]], dając początek kultowi Hermesa Trismegistosa.&amp;#160; Jako taki odegrał swoją rolę w późniejszych kultach ezoterycznych. Uchodził za autora pism hermetycznych.==Miejsce==Miejscem jego urodzin była wspominana już grota góry Kyllene w Arkadii. Gdy był dzieckiem zrabował stada w Pierii. Jako przewodnika dusz widywano Hermesa w Hadesie. Jako posłańca bogów wysyłano Hermesa w wiele miejsc. Był między innymi pod Troją, na sądzie Parysa, towarzysząc trzem boginiom na górze Ida we Frygii. ==Wygląd i atrybuty==Pierwotnie czczony pod postacią stosików kamieni, stawianych przy drogach. Następnie jako rodzaj słupa, zwanego hermą, zwieńczonego głową na samym szczycie i fallusem w wzwodzie pośrodku. W tej postaci zachował swój pierwotny wygląd brodatego, starszego mężczyzny. Późniejsze wyobrażenia przedstawiają boga jako bardzo młodego chłopca. Jednym z przedstawień Hermesa, widzący z bogu starszego, brodatego mężczyznę, było to z barankiem przerzuconym przez plecy. Atrybutami Hermesa były kaduceusz, czyli różdżka owinięta dwoma wężami, szeroki kapelusz wędrowca, osłaniający twarz, peleryna. Na nogi Hermes przywdziewał uskrzydlone sandały.==Charakterystyka==Hermes był psotnikiem. Jako takiego cechował boga spryt i przebiegłość. Cechy te ujawniły się u Hermesa zaraz po narodzeniu. Jako niemowlę, podczas nieuwagi swojej matki, zbiegł z kołyski i udał się do Pierii. Tam, pod osłoną sprzyjającej złodziejom nocy, uprowadził pięćdziesiąt sztuk bydła ze stada króla [[Admet | Admeta]], pilnowanego przez boga [[Apollo | Apolla]]. Hermes umiejętnie zmylił ślady, prowadząc zwierzęta za sobą tyłem do przodu. Sam także w ten sam sposób nałożył swoje sandały. Spotkanemu po drodze wieśniakowi pod groźbą&amp;#160; nieszczęścia zakazał komukolwiek mówić, że go widział. Po tym fakcie mały Hermes udał się do groty w tejże Pierii. Tam rozpalił ogień i zabił dwie sztuki ze stada na ofiarę dwunastu bogom, do których zaliczył siebie samego. Po tym fakcie resztę stada schował. W tamtym czasie natknął się&amp;#160; na żółwia. Zabił go i ze skorupy oraz jelit zabitych wcześniej zwierząt ofiarnych sporządził lirę. Grając na niej zaintonował pieśń o swojej matce, jej połączeniu z Zeusem i&amp;#160; swoich własnych narodzinach. Następnie Hermes powrócił do miejsca swoich narodzin. Przed świtem wniknął przez dziurkę od klucza i na powrót opatulił się pieluszkami i ułożył w kołysce. Rozmawiając ze swoją matką, dowiedział się, że [[Apollo]] poszukuje swoich stad. Niezrażony niebezpieczeństwem Hermes powiedział matce, że okradnie jego świątynię w Delfach. Tymczasem do groty przybył [[Apollo]] i zażądał zwrotu stada. Hermes wymówił się od winy, powołując się na swój wiek niemowlęcy i rzekomą niewinność&amp;#160; z tego faktu wynikającą. [[Apollo]] nie uwierzył i obaj udali się do [[Zeus | Zeusa]] by ów rozstrzygnął spór. Ojciec bogów wydawał się rozbawiony całą sprawą i dumny ze swojego młodszego syna. W efekcie Hermes zgodził się oddać stada [[Apollo | Apollinowi]]. Nim jednak to uczynił począł grać na sporządzonej przez siebie lirze. Zakochany w dźwięku i głosie młodego boga, i jednocześnie swojego przyrodniego brata, [[Apollo]] zaproponował, że odda mu stada w zamian za lirę. Raz jeszcze Hermes zwiódł [[Apollo | Apolla]] dźwiękiem. Miał młody bóg sporządzić także flet. Tym razem [[Apollo]] dał mu za niego kaduceusz, uczynił bogiem pasterzy i ich stad. Hermes poprosił boga także o dar wieszczenia, ale [[Apollo]] odmówił, w zamian ofiarowując mu pomniejszą sztukę wróżenia. Brał udział w dwóch bitwach bogów z [[olbrzym | olbrzymami]], w tytanomachii i gigantomachii. Podczas tytanomachii uwolnił, uwięzionego przez Aloadów w beczce, boga wojny [[Ares | Aresa]]. Z pomocą przyszła mu sama macocha Aloadów, Eriboja. Podczas bitwy bogów z gigantami przy użyciu hełmu bądź czapki niewidzialności boga [[Hades | Hadesa]], pokonał Hyppolytosa. Odzyskał ścięgna [[Zeus | Zeusa]] podczas tej samej wojny, co pozwoliło bogu odnieść zwycięstwo nad [[Tyfon | Tyfonem]]. Hermes pełnił rolę posłańca bogów. Służył [[Zeus | Zeusowi]] a także bóstwom podziemnym, [[Hades | Hadesowi]] i [[Persefona | Persefonie]]. W tej ostatniej funkcji jawi się przede wszystkim jako Hermes Psychopompos, czyli Przewodnik Dusz zmarłych do zaświatowej krainy.&amp;#160; Podczas wojny trojańskiej Hermes pomógł Priamowi &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;bezpieczenie &lt;/del&gt;przejść przez obóz Achajów.&amp;#160; Towarzyszył trzem boginiom — [[Atena | Atenie]], [[Hera | Herze]] oraz [[Artemida | Artemidzie]] — na górze Ida we Frygii, sprowadzając je na sąd przed oblicze Parysa. Hermes sprzyjał herosom. Pojawia się w większości mitów z nimi związanych. Herakles otrzymał od niego miecze, podobnie Perseusz. Pomocy od Hermesa doczekał się, poza wspomnianym Priamem, także [[Odyseusz]]. Hermes został wysłany do Kalipso przez Zeusa&amp;#160; z żądaniem uwolnienia bohaterów. I drugi raz do czarodziejki [[Kirke]], gdzie dał Odyseuszowi magiczne zioła, które uchroniły go przed przemianą w świnie. Ponadto Nefele otrzymała od Hermesa baranka o złotym runie. Hermes, jako patron podróżnych, w tym kupców, złodziei oraz wędrowców, chronił drogi i samych podróżnych, przed niebezpieczeństwami. Hermes uchodził za wynalazcę wielu sztuk. Uchodził za twórcę muzyki, wynalazł, wspomniane już, instrumenty muzyczne, lirę oraz flet. Dał także początek pismu. Był mistrzem i opiekunem mówców. Hermes był również opiekunem gimnastyków i gimnazjonu. ==Kult==Początkowo stosy kamieni a następnie hermy, przedstawiające boga już w kształtach antropomorficznych, stawiano na skrzyżowaniach dróg i drogach. Chroniły one podróżnych przed niebezpieczeństwami. =Literatura==*Graves R., ''Mity greckie'', Kraków 2009.*Grimal P., ''Słownik mitologii greckiej i rzymskiej'', Wrocław 1997.*Kempiński A. M., ''Słownik mitologii ludów indoeuropejskich'', Poznań 1993.*Kubiak Z., ''Mitologia Greków i Rzymian'', Warszawa 1997.*Schmidt J., ''Słownik mitologii greckiej i rzymskiej'', Katowice 2006.*Stankiewicz L., ''Ilustrowany słownik mitologii greckiej i rzymskiej'', Wrocław 2008.* Kerényi, K., ''Mitologia greków&amp;quot;, Warszawa 2002. *Pietrzykowski M., &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;&amp;quot;&lt;/del&gt;Mitologia starożytnej Grecji&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;&amp;quot;&lt;/del&gt;,&amp;#160; Warszawa 1983. (aut. [[Izabela Ozga]])[[Kategoria: Mitologia Greków i Rzymian]] [[Kategoria: Bóstwa]] [[Kategoria: Bogowie]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;Tam, gdzie jego kult łączy się z kultem egipskiego boga [[Thot | Thota]], czczony był jako ''Hermes Trismegistos''. Miano to oznacza &amp;quot;Trzykroć Wielkiego&amp;quot;. Jako zabójca Argosa zwany był &amp;quot;Argeifontesem&amp;quot;, czyli właśnie rzeczonym &amp;quot;Zabójcą Argosa&amp;quot;. Jako przewodnik dusz nosił przynależne mu miano &amp;quot;Psychopomposa&amp;quot;, czyli &amp;quot;Przewodnika Dusz&amp;quot;. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;==Rodowód==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;Hermes przyszedł na świat w grocie góry Kyllene w Arkadii. Jego ojcem był [[Zeus]] a matką Maja. Nie miał żony doczekał się jednak potomstwa. Uchodził za ojca dziadka Odyseusza Autolykosa. Z boginią Afrodytą doczekał się Hermafrodytosa. Według niektórych wersji miało dojść do zbliżenia Hermesa z Penelopą a owocem tego związku był bożek [[Pan]]. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;Hermes był bóstwem o starym rodowodzie. W dobie hellenistycznej jego kult połączył się z kultem egipskiego boga [[Thot | Thota]], dając początek kultowi Hermesa Trismegistosa.&amp;#160; Jako taki odegrał swoją rolę w późniejszych kultach ezoterycznych. Uchodził za autora pism hermetycznych.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;==Miejsce==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;Miejscem jego urodzin była wspominana już grota góry Kyllene w Arkadii. Gdy był dzieckiem zrabował stada w Pierii. Jako przewodnika dusz widywano Hermesa w Hadesie. Jako posłańca bogów wysyłano Hermesa w wiele miejsc. Był między innymi pod Troją, na sądzie Parysa, towarzysząc trzem boginiom na górze Ida we Frygii.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;==Wygląd i atrybuty==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;Pierwotnie czczony pod postacią stosików kamieni, stawianych przy drogach. Następnie jako rodzaj słupa, zwanego hermą, zwieńczonego głową na samym szczycie i fallusem w wzwodzie pośrodku. W tej postaci zachował swój pierwotny wygląd brodatego, starszego mężczyzny. Późniejsze wyobrażenia przedstawiają boga jako bardzo młodego chłopca. Jednym z przedstawień Hermesa, widzący z bogu starszego, brodatego mężczyznę, było to z barankiem przerzuconym przez plecy. Atrybutami Hermesa były kaduceusz, czyli różdżka owinięta dwoma wężami, szeroki kapelusz wędrowca, osłaniający twarz, peleryna. Na nogi Hermes przywdziewał uskrzydlone sandały.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;==Charakterystyka==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;Hermes był psotnikiem. Jako takiego cechował boga spryt i przebiegłość. Cechy te ujawniły się u Hermesa zaraz po narodzeniu. Jako niemowlę, podczas nieuwagi swojej matki, zbiegł z kołyski i udał się do Pierii. Tam, pod osłoną sprzyjającej złodziejom nocy, uprowadził pięćdziesiąt sztuk bydła ze stada króla [[Admet | Admeta]], pilnowanego przez boga [[Apollo | Apolla]]. Hermes umiejętnie zmylił ślady, prowadząc zwierzęta za sobą tyłem do przodu. Sam także w ten sam sposób nałożył swoje sandały. Spotkanemu po drodze wieśniakowi pod groźbą&amp;#160; nieszczęścia zakazał komukolwiek mówić, że go widział. Po tym fakcie mały Hermes udał się do groty w tejże Pierii. Tam rozpalił ogień i zabił dwie sztuki ze stada na ofiarę dwunastu bogom, do których zaliczył siebie samego. Po tym fakcie resztę stada schował. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;W tamtym czasie natknął się&amp;#160; na żółwia. Zabił go i ze skorupy oraz jelit zabitych wcześniej zwierząt ofiarnych sporządził lirę. Grając na niej zaintonował pieśń o swojej matce, jej połączeniu z Zeusem i&amp;#160; swoich własnych narodzinach. Następnie Hermes powrócił do miejsca swoich narodzin. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;Przed świtem wniknął przez dziurkę od klucza i na powrót opatulił się pieluszkami i ułożył w kołysce. Rozmawiając ze swoją matką, dowiedział się, że [[Apollo]] poszukuje swoich stad. Niezrażony niebezpieczeństwem Hermes powiedział matce, że okradnie jego świątynię w Delfach. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;Tymczasem do groty przybył [[Apollo]] i zażądał zwrotu stada. Hermes wymówił się od winy, powołując się na swój wiek niemowlęcy i rzekomą niewinność&amp;#160; z tego faktu wynikającą. [[Apollo]] nie uwierzył i obaj udali się do [[Zeus | Zeusa]] by ów rozstrzygnął spór. Ojciec bogów wydawał się rozbawiony całą sprawą i dumny ze swojego młodszego syna. W efekcie Hermes zgodził się oddać stada [[Apollo | Apollinowi]]. Nim jednak to uczynił począł grać na sporządzonej przez siebie lirze. Zakochany w dźwięku i głosie młodego boga, i jednocześnie swojego przyrodniego brata, [[Apollo]] zaproponował, że odda mu stada w zamian za lirę. Raz jeszcze Hermes zwiódł [[Apollo | Apolla]] dźwiękiem. Miał młody bóg sporządzić także flet. Tym razem [[Apollo]] dał mu za niego kaduceusz, uczynił bogiem pasterzy i ich stad. Hermes poprosił boga także o dar wieszczenia, ale [[Apollo]] odmówił, w zamian ofiarowując mu pomniejszą sztukę wróżenia. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;Brał udział w dwóch bitwach bogów z [[olbrzym | olbrzymami]], w tytanomachii i gigantomachii. Podczas tytanomachii uwolnił, uwięzionego przez Aloadów w beczce, boga wojny [[Ares | Aresa]]. Z pomocą przyszła mu sama macocha Aloadów, Eriboja. Podczas bitwy bogów z gigantami przy użyciu hełmu bądź czapki niewidzialności boga [[Hades | Hadesa]], pokonał Hyppolytosa. Odzyskał ścięgna [[Zeus | Zeusa]] podczas tej samej wojny, co pozwoliło bogu odnieść zwycięstwo nad [[Tyfon | Tyfonem]]. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;Hermes pełnił rolę posłańca bogów. Służył [[Zeus | Zeusowi]] a także bóstwom podziemnym, [[Hades | Hadesowi]] i [[Persefona | Persefonie]]. W tej ostatniej funkcji jawi się przede wszystkim jako Hermes Psychopompos, czyli Przewodnik Dusz zmarłych do zaświatowej krainy.&amp;#160; Podczas wojny trojańskiej Hermes pomógł Priamowi &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;bezpiecznie &lt;/ins&gt;przejść przez obóz Achajów.&amp;#160; Towarzyszył trzem boginiom — [[Atena | Atenie]], [[Hera | Herze]] oraz [[Artemida | Artemidzie]] — na górze Ida we Frygii, sprowadzając je na sąd przed oblicze Parysa. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;Hermes sprzyjał herosom. Pojawia się w większości mitów z nimi związanych. Herakles otrzymał od niego miecze, podobnie Perseusz. Pomocy od Hermesa doczekał się, poza wspomnianym Priamem, także [[Odyseusz]]. Hermes został wysłany do Kalipso przez Zeusa&amp;#160; z żądaniem uwolnienia bohaterów. I drugi raz do czarodziejki [[Kirke]], gdzie dał Odyseuszowi magiczne zioła, które uchroniły go przed przemianą w świnie. Ponadto Nefele otrzymała od Hermesa baranka o złotym runie. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;Hermes, jako patron podróżnych, w tym kupców, złodziei oraz wędrowców, chronił drogi i samych podróżnych, przed niebezpieczeństwami. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;Hermes uchodził za wynalazcę wielu sztuk. Uchodził za twórcę muzyki, wynalazł, wspomniane już, instrumenty muzyczne, lirę oraz flet. Dał także początek pismu. Był mistrzem i opiekunem mówców. Hermes był również opiekunem gimnastyków i gimnazjonu. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;==Kult==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;Początkowo stosy kamieni a następnie hermy, przedstawiające boga już w kształtach antropomorficznych, stawiano na skrzyżowaniach dróg i drogach. Chroniły one podróżnych przed niebezpieczeństwami. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;=Literatura==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;*Graves R., ''Mity greckie'', Kraków 2009.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;*Grimal P., ''Słownik mitologii greckiej i rzymskiej'', Wrocław 1997.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;*Kempiński A. M., ''Słownik mitologii ludów indoeuropejskich'', Poznań 1993.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;*Kubiak Z., ''Mitologia Greków i Rzymian'', Warszawa 1997.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;*Schmidt J., ''Słownik mitologii greckiej i rzymskiej'', Katowice 2006.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;*Stankiewicz L., ''Ilustrowany słownik mitologii greckiej i rzymskiej'', Wrocław 2008.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;*Kerényi, K., ''Mitologia greków&amp;quot;, Warszawa 2002. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;*Pietrzykowski M., &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;''&lt;/ins&gt;Mitologia starożytnej Grecji&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;''&lt;/ins&gt;,&amp;#160; Warszawa 1983. &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;(aut. [[Izabela Ozga]])&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background: #cfc; color:black; font-size: smaller;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Kategoria: Mitologia Greków i Rzymian]] [[Kategoria: Bóstwa]] [[Kategoria: Bogowie]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>I.ozga</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>https://encyklopediafantastyki.pl/index.php?title=Hermes&amp;diff=68350&amp;oldid=prev</id>
		<title>I.ozga: Utworzył nową stronę „{{Leksykon  |typ=fiction  }}__BEZSPISU__&lt;categorytree mode=all style=&quot;float:right; clear:right; margin-left:1ex; border:1px solid gray; padding:0.7ex; background-col...”</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyklopediafantastyki.pl/index.php?title=Hermes&amp;diff=68350&amp;oldid=prev"/>
				<updated>2015-03-22T17:29:08Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;Utworzył nową stronę „{{Leksykon  |typ=fiction  }}__BEZSPISU__&amp;lt;categorytree mode=all style=&amp;quot;float:right; clear:right; margin-left:1ex; border:1px solid gray; padding:0.7ex; background-col...”&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;Nowa strona&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;{{Leksykon&lt;br /&gt;
 |typ=fiction&lt;br /&gt;
 }}__BEZSPISU__&amp;lt;categorytree mode=all style=&amp;quot;float:right; clear:right; margin-left:1ex; border:1px solid gray; padding:0.7ex; background-color:white&amp;quot;&amp;gt;Hermes  (Bibliografia)&amp;lt;/categorytree&amp;gt;'''HERMES''' — w mitologii greckiej posłaniec bogów, opiekun pasterzy i ich trzód, złodziei, wędrowców oraz kupców, strażnik dróg i przewodnik dusz, bóg rozstrzygający spory, jeden z dwunastu bogów olimpijskich. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
==Imię==Tam, gdzie jego kult łączy się z kultem egipskiego boga [[Thot | Thota]], czczony był jako ''Hermes Trismegistos''. Miano to oznacza &amp;quot;Trzykroć Wielkiego&amp;quot;. Jako zabójca Argosa zwany był &amp;quot;Argeifontesem&amp;quot;, czyli właśnie rzeczonym &amp;quot;Zabójcą Argosa&amp;quot;. Jako przewodnik dusz nosił przynależne mu miano &amp;quot;Psychopomposa&amp;quot;, czyli &amp;quot;Przewodnika Dusz&amp;quot;. ==Rodowód==Hermes przyszedł na świat w grocie góry Kyllene w Arkadii. Jego ojcem był [[Zeus]] a matką Maja. Nie miał żony doczekał się jednak potomstwa. Uchodził za ojca dziadka Odyseusza Autolykosa. Z boginią Afrodytą doczekał się Hermafrodytosa. Według niektórych wersji miało dojść do zbliżenia Hermesa z Penelopą a owocem tego związku był bożek [[Pan]]. &lt;br /&gt;
Hermes był bóstwem o starym rodowodzie. W dobie hellenistycznej jego kult połączył się z kultem egipskiego boga [[Thot | Thota]], dając początek kultowi Hermesa Trismegistosa.  Jako taki odegrał swoją rolę w późniejszych kultach ezoterycznych. Uchodził za autora pism hermetycznych.==Miejsce==Miejscem jego urodzin była wspominana już grota góry Kyllene w Arkadii. Gdy był dzieckiem zrabował stada w Pierii. Jako przewodnika dusz widywano Hermesa w Hadesie. Jako posłańca bogów wysyłano Hermesa w wiele miejsc. Był między innymi pod Troją, na sądzie Parysa, towarzysząc trzem boginiom na górze Ida we Frygii. ==Wygląd i atrybuty==Pierwotnie czczony pod postacią stosików kamieni, stawianych przy drogach. Następnie jako rodzaj słupa, zwanego hermą, zwieńczonego głową na samym szczycie i fallusem w wzwodzie pośrodku. W tej postaci zachował swój pierwotny wygląd brodatego, starszego mężczyzny. Późniejsze wyobrażenia przedstawiają boga jako bardzo młodego chłopca. Jednym z przedstawień Hermesa, widzący z bogu starszego, brodatego mężczyznę, było to z barankiem przerzuconym przez plecy. Atrybutami Hermesa były kaduceusz, czyli różdżka owinięta dwoma wężami, szeroki kapelusz wędrowca, osłaniający twarz, peleryna. Na nogi Hermes przywdziewał uskrzydlone sandały.==Charakterystyka==Hermes był psotnikiem. Jako takiego cechował boga spryt i przebiegłość. Cechy te ujawniły się u Hermesa zaraz po narodzeniu. Jako niemowlę, podczas nieuwagi swojej matki, zbiegł z kołyski i udał się do Pierii. Tam, pod osłoną sprzyjającej złodziejom nocy, uprowadził pięćdziesiąt sztuk bydła ze stada króla [[Admet | Admeta]], pilnowanego przez boga [[Apollo | Apolla]]. Hermes umiejętnie zmylił ślady, prowadząc zwierzęta za sobą tyłem do przodu. Sam także w ten sam sposób nałożył swoje sandały. Spotkanemu po drodze wieśniakowi pod groźbą  nieszczęścia zakazał komukolwiek mówić, że go widział. Po tym fakcie mały Hermes udał się do groty w tejże Pierii. Tam rozpalił ogień i zabił dwie sztuki ze stada na ofiarę dwunastu bogom, do których zaliczył siebie samego. Po tym fakcie resztę stada schował. W tamtym czasie natknął się  na żółwia. Zabił go i ze skorupy oraz jelit zabitych wcześniej zwierząt ofiarnych sporządził lirę. Grając na niej zaintonował pieśń o swojej matce, jej połączeniu z Zeusem i  swoich własnych narodzinach. Następnie Hermes powrócił do miejsca swoich narodzin. Przed świtem wniknął przez dziurkę od klucza i na powrót opatulił się pieluszkami i ułożył w kołysce. Rozmawiając ze swoją matką, dowiedział się, że [[Apollo]] poszukuje swoich stad. Niezrażony niebezpieczeństwem Hermes powiedział matce, że okradnie jego świątynię w Delfach. Tymczasem do groty przybył [[Apollo]] i zażądał zwrotu stada. Hermes wymówił się od winy, powołując się na swój wiek niemowlęcy i rzekomą niewinność  z tego faktu wynikającą. [[Apollo]] nie uwierzył i obaj udali się do [[Zeus | Zeusa]] by ów rozstrzygnął spór. Ojciec bogów wydawał się rozbawiony całą sprawą i dumny ze swojego młodszego syna. W efekcie Hermes zgodził się oddać stada [[Apollo | Apollinowi]]. Nim jednak to uczynił począł grać na sporządzonej przez siebie lirze. Zakochany w dźwięku i głosie młodego boga, i jednocześnie swojego przyrodniego brata, [[Apollo]] zaproponował, że odda mu stada w zamian za lirę. Raz jeszcze Hermes zwiódł [[Apollo | Apolla]] dźwiękiem. Miał młody bóg sporządzić także flet. Tym razem [[Apollo]] dał mu za niego kaduceusz, uczynił bogiem pasterzy i ich stad. Hermes poprosił boga także o dar wieszczenia, ale [[Apollo]] odmówił, w zamian ofiarowując mu pomniejszą sztukę wróżenia. Brał udział w dwóch bitwach bogów z [[olbrzym | olbrzymami]], w tytanomachii i gigantomachii. Podczas tytanomachii uwolnił, uwięzionego przez Aloadów w beczce, boga wojny [[Ares | Aresa]]. Z pomocą przyszła mu sama macocha Aloadów, Eriboja. Podczas bitwy bogów z gigantami przy użyciu hełmu bądź czapki niewidzialności boga [[Hades | Hadesa]], pokonał Hyppolytosa. Odzyskał ścięgna [[Zeus | Zeusa]] podczas tej samej wojny, co pozwoliło bogu odnieść zwycięstwo nad [[Tyfon | Tyfonem]]. Hermes pełnił rolę posłańca bogów. Służył [[Zeus | Zeusowi]] a także bóstwom podziemnym, [[Hades | Hadesowi]] i [[Persefona | Persefonie]]. W tej ostatniej funkcji jawi się przede wszystkim jako Hermes Psychopompos, czyli Przewodnik Dusz zmarłych do zaświatowej krainy.  Podczas wojny trojańskiej Hermes pomógł Priamowi bezpieczenie przejść przez obóz Achajów.  Towarzyszył trzem boginiom — [[Atena | Atenie]], [[Hera | Herze]] oraz [[Artemida | Artemidzie]] — na górze Ida we Frygii, sprowadzając je na sąd przed oblicze Parysa. Hermes sprzyjał herosom. Pojawia się w większości mitów z nimi związanych. Herakles otrzymał od niego miecze, podobnie Perseusz. Pomocy od Hermesa doczekał się, poza wspomnianym Priamem, także [[Odyseusz]]. Hermes został wysłany do Kalipso przez Zeusa  z żądaniem uwolnienia bohaterów. I drugi raz do czarodziejki [[Kirke]], gdzie dał Odyseuszowi magiczne zioła, które uchroniły go przed przemianą w świnie. Ponadto Nefele otrzymała od Hermesa baranka o złotym runie. Hermes, jako patron podróżnych, w tym kupców, złodziei oraz wędrowców, chronił drogi i samych podróżnych, przed niebezpieczeństwami. Hermes uchodził za wynalazcę wielu sztuk. Uchodził za twórcę muzyki, wynalazł, wspomniane już, instrumenty muzyczne, lirę oraz flet. Dał także początek pismu. Był mistrzem i opiekunem mówców. Hermes był również opiekunem gimnastyków i gimnazjonu. ==Kult==Początkowo stosy kamieni a następnie hermy, przedstawiające boga już w kształtach antropomorficznych, stawiano na skrzyżowaniach dróg i drogach. Chroniły one podróżnych przed niebezpieczeństwami. =Literatura==*Graves R., ''Mity greckie'', Kraków 2009.*Grimal P., ''Słownik mitologii greckiej i rzymskiej'', Wrocław 1997.*Kempiński A. M., ''Słownik mitologii ludów indoeuropejskich'', Poznań 1993.*Kubiak Z., ''Mitologia Greków i Rzymian'', Warszawa 1997.*Schmidt J., ''Słownik mitologii greckiej i rzymskiej'', Katowice 2006.*Stankiewicz L., ''Ilustrowany słownik mitologii greckiej i rzymskiej'', Wrocław 2008.* Kerényi, K., ''Mitologia greków&amp;quot;, Warszawa 2002. *Pietrzykowski M., &amp;quot;Mitologia starożytnej Grecji&amp;quot;,  Warszawa 1983. (aut. [[Izabela Ozga]])[[Kategoria: Mitologia Greków i Rzymian]] [[Kategoria: Bóstwa]] [[Kategoria: Bogowie]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>I.ozga</name></author>	</entry>

	</feed>