Fiołek
(Różnice między wersjami)
(Utworzył nową stronę „ {{Leksykon |typ=fiction }}__BEZSPISU__<categorytree mode=all style="float:right; clear:right; margin-left:1ex; border:1px solid gray; padding:0.7ex; background-c...”) |
|||
| Linia 4: | Linia 4: | ||
}}__BEZSPISU__<categorytree mode=all style="float:right; clear:right; margin-left:1ex; border:1px solid gray; padding:0.7ex; background-color:white">Fiołek (Bibliografia)</categorytree>[[Plik:Fiołek.png|350px|thumb|left|Kneucker A., <i> | }}__BEZSPISU__<categorytree mode=all style="float:right; clear:right; margin-left:1ex; border:1px solid gray; padding:0.7ex; background-color:white">Fiołek (Bibliografia)</categorytree>[[Plik:Fiołek.png|350px|thumb|left|Kneucker A., <i> | ||
Allgemeine botanische Zeitschrift für Systematik, Floristik, Pflanzengeographie etc</I>, 1895. | Allgemeine botanische Zeitschrift für Systematik, Floristik, Pflanzengeographie etc</I>, 1895. | ||
| − | ]] '''FIOŁEK''' — roślina znana także z historii kultury.<h2>Nazwa</h2> | + | ]] '''FIOŁEK''' — roślina znana także z historii kultury. |
| − | Grecy zwali go <i> ion</i>. Łacińska nazwa to <i>viola</i>. Zgodnie z mitem nazwę tym kwiatom dała Io, przemieniona przez Herę w jałówkę i męczona przez ugryzienia gza, pożywiała się właśnie fiołkami.<h2>Rodowód</h2>W mitologii greckiej fiołki miały powstać z krwi umierającego [[Attis | Attisa]], po tym jak się wykastrował. Miały także wyrosnąć z krwi córki [[Midas | Midasa]], która zabiła się i rzuciła na jego martwe ciało. <h2>Charakterystyka</h2>Fiołek był kwiatem przypisywanym [[Afrodyta | Afrodycie]] i [[Atena | Atenie]]. Rósł na łące skąd [[Persefona]] została porwana przez [[Hades | Hadesa]] do królestwa umarłych. Fiołki łączyły się także z Dionizosem. Kwiatami tymi ozdobiona była jego laska [[trys]], wieńcami z fiołków zdobiły skronie [[menady | menad]]. Ponieważ zgodnie z mitem wyrósł z krwi umierającego [[Attis | Attisa]] był wykorzystywany w obrzędach na cześć Kybele. Pień [[sosna | sosny]], uosabiający [[Attis | Attisa]] był przystrajany między innymi fiołkami. | + | |
| + | <h2>Nazwa</h2> | ||
| + | Grecy zwali go <i> ion</i>. Łacińska nazwa to <i>viola</i>. Zgodnie z mitem nazwę tym kwiatom dała Io, przemieniona przez Herę w jałówkę i męczona przez ugryzienia gza, pożywiała się właśnie fiołkami. | ||
| + | |||
| + | <h2>Rodowód</h2> | ||
| + | W mitologii greckiej fiołki miały powstać z krwi umierającego [[Attis | Attisa]], po tym jak się wykastrował. Miały także wyrosnąć z krwi córki [[Midas | Midasa]], która zabiła się i rzuciła na jego martwe ciało. | ||
| + | |||
| + | <h2>Charakterystyka</h2> | ||
| + | Fiołek był kwiatem przypisywanym [[Afrodyta | Afrodycie]] i [[Atena | Atenie]]. Rósł na łące skąd [[Persefona]] została porwana przez [[Hades | Hadesa]] do królestwa umarłych. Fiołki łączyły się także z Dionizosem. Kwiatami tymi ozdobiona była jego laska [[trys]], wieńcami z fiołków zdobiły skronie [[menady | menad]]. Ponieważ zgodnie z mitem wyrósł z krwi umierającego [[Attis | Attisa]] był wykorzystywany w obrzędach na cześć Kybele. Pień [[sosna | sosny]], uosabiający [[Attis | Attisa]] był przystrajany między innymi fiołkami. | ||
| + | |||
Obok [[róża | róży]] fiołek, a konkretniej jego zapach, uchodził za remedium na bóle głowy oraz miał zapobiegać upiciu się. Z tego powodu Grecy podczas uczt wkładali wieńce z fiołków na głowy. | Obok [[róża | róży]] fiołek, a konkretniej jego zapach, uchodził za remedium na bóle głowy oraz miał zapobiegać upiciu się. Z tego powodu Grecy podczas uczt wkładali wieńce z fiołków na głowy. | ||
| + | |||
Rzymianie przyozdabiali fiołkami groby zmarłych. Fiołki poświęcali także geniuszowi w dzień urodzin. | Rzymianie przyozdabiali fiołkami groby zmarłych. Fiołki poświęcali także geniuszowi w dzień urodzin. | ||
| + | |||
U Słowian fiołek, a dokładniej fiołek trójbarwny, był związany z obchodami Nocy Świętojańskiej. Z kwiatem tym wiąże się także legenda o miłości kazirodczej. Według niej brat i siostra, połączeni tego rodzaju uczuciem, przemieni zostali w bratki. | U Słowian fiołek, a dokładniej fiołek trójbarwny, był związany z obchodami Nocy Świętojańskiej. Z kwiatem tym wiąże się także legenda o miłości kazirodczej. Według niej brat i siostra, połączeni tego rodzaju uczuciem, przemieni zostali w bratki. | ||
| + | |||
W chrześcijaństwie przez kolor swoich płatków związany z męczeństwem Chrystusa. Był także symbolem maryjnym i symbolem pokory. | W chrześcijaństwie przez kolor swoich płatków związany z męczeństwem Chrystusa. Był także symbolem maryjnym i symbolem pokory. | ||
| − | Kwiat ów wiązany był także z zakochanymi i waloryzowany pozytywnie.<h2>Literatura</h2> | + | |
| − | <ul><li>Frazer J. G., <i>Złota gałąź</i>, Kraków 2012.</li><li> Immacolata M. M. ,<i>Mity i magia ziół</i>, Kraków 2006.</li><li>Forstner D., <i>Świat symboliki chrześcijańskiej</i>, Warszawa 1990.</li><li><i>Leksykon symboli</i>, pod red. Jarosiński R., Warszawa 1991.</li><li>Kopaliński W.,<i>Słownik symboli</i>, Warszawa 2006.</li><li>Nozedar A., <i>Signs and Symbols Sourcebook. An A to Z compendium of over 1000 designs</i>, New York 2010.</li><li>Kowalik A.<i>Kosmologia dawnych Słowian</i>, Kraków 2004.</li></ul>(aut. Izabela Ozga)[[Kategoria: Zielnik]] | + | Kwiat ów wiązany był także z zakochanymi i waloryzowany pozytywnie. |
| + | |||
| + | <h2>Literatura</h2> | ||
| + | <ul><li>Frazer J. G., <i>Złota gałąź</i>, Kraków 2012.</li> | ||
| + | <li> Immacolata M. M., <i>Mity i magia ziół</i>, Kraków 2006.</li> | ||
| + | <li>Forstner D., <i>Świat symboliki chrześcijańskiej</i>, Warszawa 1990.</li> | ||
| + | <li><i>Leksykon symboli</i>, pod red. Jarosiński R., Warszawa 1991.</li> | ||
| + | <li>Kopaliński W.,<i>Słownik symboli</i>, Warszawa 2006.</li> | ||
| + | <li>Nozedar A., <i>Signs and Symbols Sourcebook. An A to Z compendium of over 1000 designs</i>, New York 2010.</li> | ||
| + | <li>Kowalik A.<i>Kosmologia dawnych Słowian</i>, Kraków 2004.</li></ul> | ||
| + | |||
| + | (aut. [[Izabela Ozga]]) | ||
| + | |||
| + | [[Kategoria: Zielnik]] | ||
Wersja z 11:43, 25 paź 2016
| LEKSYKON FANTASTYKI | |
| fiction | |
Nazwa
Grecy zwali go ion. Łacińska nazwa to viola. Zgodnie z mitem nazwę tym kwiatom dała Io, przemieniona przez Herę w jałówkę i męczona przez ugryzienia gza, pożywiała się właśnie fiołkami.
Rodowód
W mitologii greckiej fiołki miały powstać z krwi umierającego Attisa, po tym jak się wykastrował. Miały także wyrosnąć z krwi córki Midasa, która zabiła się i rzuciła na jego martwe ciało.
Charakterystyka
Fiołek był kwiatem przypisywanym Afrodycie i Atenie. Rósł na łące skąd Persefona została porwana przez Hadesa do królestwa umarłych. Fiołki łączyły się także z Dionizosem. Kwiatami tymi ozdobiona była jego laska trys, wieńcami z fiołków zdobiły skronie menad. Ponieważ zgodnie z mitem wyrósł z krwi umierającego Attisa był wykorzystywany w obrzędach na cześć Kybele. Pień sosny, uosabiający Attisa był przystrajany między innymi fiołkami.
Obok róży fiołek, a konkretniej jego zapach, uchodził za remedium na bóle głowy oraz miał zapobiegać upiciu się. Z tego powodu Grecy podczas uczt wkładali wieńce z fiołków na głowy.
Rzymianie przyozdabiali fiołkami groby zmarłych. Fiołki poświęcali także geniuszowi w dzień urodzin.
U Słowian fiołek, a dokładniej fiołek trójbarwny, był związany z obchodami Nocy Świętojańskiej. Z kwiatem tym wiąże się także legenda o miłości kazirodczej. Według niej brat i siostra, połączeni tego rodzaju uczuciem, przemieni zostali w bratki.
W chrześcijaństwie przez kolor swoich płatków związany z męczeństwem Chrystusa. Był także symbolem maryjnym i symbolem pokory.
Kwiat ów wiązany był także z zakochanymi i waloryzowany pozytywnie.
Literatura
- Frazer J. G., Złota gałąź, Kraków 2012.
- Immacolata M. M., Mity i magia ziół, Kraków 2006.
- Forstner D., Świat symboliki chrześcijańskiej, Warszawa 1990.
- Leksykon symboli, pod red. Jarosiński R., Warszawa 1991.
- Kopaliński W.,Słownik symboli, Warszawa 2006.
- Nozedar A., Signs and Symbols Sourcebook. An A to Z compendium of over 1000 designs, New York 2010.
- Kowalik A.Kosmologia dawnych Słowian, Kraków 2004.
(aut. Izabela Ozga)
